Đôi dòng giới thiệu :
-
Sau thế chiến II, đối diện với sự sụp đổ của giá trị cũ. Đứng trước sự hỗn loạn và sự phi lý, sự vô nghĩa và không có mục đích tối hậu sẵn có của cuộc sống. Hai nhà tư tưởng kiệt xuất và cũng là 2 người bạn thân thiết đã chọn hai cách tiếp cận và hai giải pháp hoàn toàn khác nhau trước một vấn đề.
-
Mọi thứ trên đời vốn khiếm khuyết, không cái gì là hoàn hảo…và 2 hệ tư tưởng trên cũng vậy…Chúng ta không phủ nhận và không chấp nhận toàn phần, mà chúng ta chắc lọc và ứng dụng những cái hay cái phù hợp ở mỗi quan điểm để tìm ra sự phù hợp với chính mình trong công cuộc đầu tư.
-
Việc ứng dụng triết học vào đầu tư nó mang tầm vóc vĩ mô, bản chất vận hành và cách chúng ta tiếp nhận : Thể hiện quan điểm, góc nhìn, bản chất sự vật hiện tượng và cach ta giải quyết vấn đề thông qua hành động, sự phản ánh vị thế tâm lý hành vi…và cuối cùng là sự chọn lựa cách tiếp cận tối ưu
-
Hiện Sinh của Sartre – Sự Phi Lý của Camus :đều thừa nhận một vấn đề là Thế giới vốn vô nghĩa , sự vô ý nghĩa, sự phí lý … Giống như TTCK, chúng ta đứng trước sự biến động ngẫu nhiên hay không ngẫu nhiên của bảng điện…, phi lý hay không phi lý của thị trường và mỗi nhà đầu tư lại có một giải pháp chọn lựa trước một vấn đề, cách tiếp cận và giải quyết, nhìn nhận lại khác nhau. Bây giờ ta đi từng phần để tìm hiểu.
-
Topic có yếu tố triết học, mình viết hơi xúc tích, cũng có phần khó đọc, nên cần đọc thật chậm rãi và suy nghĩ…nhưng topic sẽ cho người đọc biét quản trị tốt để an nhiên bình thản trong nghề giaodich
I. Vài luận điểm cơ bản của Triết Hiện Sinh của Sarter - Và Triết Sự Phi Lý của Camus
A. Hiện Sinh của Sartre: Hiện Sinh có trước bản bản chất - Đây là mệnh đề nền tảng của chủ nghĩa hiện sinh.
-
Hiện sinh có trước: Ví dụ cho dễ hiểu – Chúng ta sinh ra đời ( Hiện sinh) là trống rỗng, chưa có cái gì cả, chưa có sứ mệnh hay bản chất gì cả… Sau khi hiện diện trên cõi đời, thông qua hành động và sự lựa chọn và sự trải nghiệm của bản thân thì chúng ta mới định hình được mình là ai (Bản chất)
-
Ngược lại là quan điểm Bản chất có trước: VD: Cái ly uống nước – Người thợ sẽ nghĩ về cái ly, kích thước, công dụng của nó trong suy nghĩ của họ trước ( bản chất)…rồi mới làm ra cái ly vật chất sau ( Hiện Sinh).
Tự do tuyệt đối và gánh nặng lo âu: Vì không có số phận định sẵn, nên chúng ta được tự do tuyệt đối, chúng ta hoàn toàn có quyền quyết định về cuộc đời của mình. Vì tự do tuyệt đối nên chúng ta cũng phải tự chịu trách nhiệm về 100% về sự chọn lựa đó, chúng ta không thể đổ lỗi cho số phận. Và chính việc phải tự chịu trách nhiệm tuyệt đối này, chúng ta sẽ sinh ra cảm giác lo âu trước mỗi quyết định , cảm giác chới với trước muôn ngã đường trước nhiều sự lựa chọn…, Sartre từng nói: “ Con người bị kết án là phải tự do” … Sự tự do tuyệt đối này là bản án…vì nó sinh ra lo âu…do chúng ta phải tự chịu trách nhiệm 100% trước mỗi lựa chọn của mình.!
- Sống chân thực: Hiện Sinh kêu gọi chúng ta sống một cuọc đời chân thực, tức sống theo những giá trị do chính mình lựa chọn, dám nhận và chịu trách nhiệm. Và chúng ta tự viết nên ý nghĩa của cuộc đời riêng mình ( chứ ko phải tạo hóa), chúng ta ko phải con rối bị giật dây bởi số phận…! Ta có quyền lựa chọn tuyệt đối và chịu trách nhiệm tuyệt dối về ự lựa chọn đó…!
B . Sự Phi Lý của Camus: Con người luôn khao khát tìm kiếm ý nghĩa cuộc đời trong một vũ trụ hoàn toàn im lặng và vô nghĩa… Sự va chạm giữa khao khát của con người và sự im lặng của vũ trụ đã tạo nên Sự Phi Lý
- Camus dùng hình ảnh: Một người bị trừng phạt là Sisphus đẩy hòn đá lênddinhr núi rồi lại lăn xuống núi…vòng lặp cứ lặp lại như thế mãi mãi… Cuộc sống này có thể cũng như vậy và lặp lại mãi như thế… Đây chính là Sụ phi lý… NHƯNG … Camus lại cho rằng nhân vật Sisphus kia là một “ Anh hùng hiện sinh” … VÌ… Ông Sisphus nhận thức được Sự Phi Lý đó…Nhưng ông vẫn tiếp tục đẩy hòn đá ( sự phi lý) với một thái độ kiêu hãnh…Đó chính là**: sự phản kháng, sự phản ứng**…!
C . Cách đối diện với sự vô nghĩa của cuộc đời: Cả 2 tư tưởng đều thấy sự vô nghĩa, nhưng cái cách mà họ ứng xử với nó lại khác nhau.
-
Hiện Sinh chọn tự do và trách nhiệm đến cùng với lựa chọn. Sự Phi lý chấp nhận cuộc đời này vô nghĩa nhưng ko chịu đầu hàng.
-
Hiện Sinh thì chọn hành động, chọn lập trường. Sự phi lý thì chọn sống trọn vẹn từng khoảnhkhawsc mà ko cần lý do
-
Hiện sinh xem tự do tuyệt đối là một bản án nặng nề, do phải lựa chọn và chịu trách nhiệm tuyẹt đối với lựa chọn, sinh ra lo âu… Sự phi lý thì xem tự do là một giải thoát, khi bạn nhận ra vũ trụ ko quan tâm đến bạn, ko có một kịch bản nào cả, tự tự do sống tự do trải nghiệm và ko chịu sự ràng buộc…lúc này bạn thực sự tự do.
II. Ứng dụng vào đầu tư tài chính chứng khoán
A. Hiện Sinh:
- Bảng điện tử : là một mô hình thu nhỏ của Vũ Trụ Hiện Sinh, đầy tính phi lý, ko có ý nghĩa định sẵn, và buộc chúng ta phải tự lựa chọn vaf tự chịu trách nhiệm với quyết định của mình.
- Hiện sinh có trước, bản chất có sau: Một cổ phiếu không có bản chất tốt hay xấu cố định. Bản chất của nó tại một thời điểm sẽ dượcddinhj nghĩa bằng HÀNH ĐỘNG GIÁ VÀ DÒNG TIỀN THỰC TẾ của nó tại thời điểm đó. Nhà đầu tu hiện sinh ko yêu hay ghét cổ phiếu…cái họ quan tâm là những gì no đang thể hiện ( doanh thu, lợi nhận, dòng tiền, giá cả, khối lượng)
- Thànhcoong hay thất bại là do sự lựa chọn của cá nhân, và ta tự chịu trách nhiệm với lựa chọn đó
- Nhà đầu tư hiên sinh luôn đặt điểm chốt lời,cắt lỗ trước ( kế hoạch trươcd khi xuống tiền)…tự do tuyệt đối khi lựa chọn va fdduwa ra quyêt định … Nhưng đồng thời cũng đối diện với những lo âu sau khi vào lệnh…
- Bản chất ở đây chính là tư duy hệ thống trading ( System)- TA.: DƯới góc nhìn hiẹn sinh, các chỉ báo kỹ thuật ko phải là công cụ vẽ tương lai, mà làtasm gương phản chiếu hành vi trong quá khứ… Nó ko phải là nhà tien tri. Mọi chỉ báo để có độ mượt mà, đều phải CHấp nhận độ trễ và hiện tượng nhiễu…
- Khi đối diện với một thị trường đầy sự phi lý ( cổ tốt ko tăng, nhưng cổ xấu lại tăng)…một giao dịch chuẩn sách giáo khoa vẫn có thể bị thất bại…v.v… Nhà đầu tư hiện sinh sẽ phải có tư duy về quản trị rủi ro và phân bổ vốn đẻ bảo vệ mình.
B. Sự Phi Lý: Nếu hiện sinh của Sarter bảo bạn xây dựng hệ thống giao dịch (system), tự làm chủ và tự chịu trách nhiệm 100% cho quyết định của mình… THÌ… Sự Phi lý của Camus lại đưa bạn đến cảnh giới tâm lý lạnh lùng và giải thoát hơn…
- Áp dụng Sự phi lý vào TTCK là: chúng ta bước vào thị trường với một nhận thức tối thượng: Thị trường là một sự hỗn loạn vô nghĩa, ko có qui luật tuyệt đối, mọi nổ lực dự báo tương lai đều là ảo tưởng… Thay vì từ bỏ thị trường, chúng ta chấp nhận sự điện rồ của nó và chiến đấu với nó một cách đầy kêu hãnh.
- Nhà đầu tư Sự phi lý nhìn nhận: Mọi sự viẹc hiện tượng xảy ra trên thị trường là chuyện đã rồi,… ta ko cần đi tìm nguyên nhân lý giải, mọi lý do đưa ra đều là sự gượng ép để giải thích… thị trường tăng hay giảm đều do cung cầu bên nào hơn bên nào ở thời điểm đó mà thôi…
- CHúng ta sẽ ko đi tìm lý do…mà chúng ta hiển nhiên chấp nhận và xem mọi sự biến động của thị trường là đều hiển nhiên và tất yếu -->>Ta sẽ thấy nhẹ nhõm giải thoát hơn rất nhiều về mặt tâm lý
- TTCK có các chu kì… TÍch lũy-tăng giá- phân phối – đè gom …sự lặp lại quá trình này vô tận … Nhà đầu tư sự phi lý trí chấp nhận chu kì này và ko chán nản…vì họ hiểu và chấp nhận cuộc chơi… tận hưởng thành quả trong quá trình đẩy giá…và kỉ luật lạnh lùng trong quá trình tích lũy…và kêu hãnh an vui vì đều đó…
- Trở thành một người khác với mọi người: Nhà đầu tư sự phi lý sẽ ko hề bị fomo hay sợ hãi theo đám đông…ko bị cuốn vào đó. Chung ta sông trong trạngthais tinh thần là theo: Thực tại của bảng điện.
- Tự do phi lý: CHấp nhận cuộc đời đầu tư ko có công thúc tuyệt đối, ko giáo điều nào là tối thượng…Linh hoạt trong mọi hoàn cảnh…và ko cần chứng minh cho ai bất cứ đều gì…!
—> CHúng ta bước vào TT với trạng thái tự do và ngạo nghễ…chấp nhận mọi thứ…và vui sống cùng với nó…!
III. An nhiên = Hiện Sinh + Sự Phi Lý: Song kiếm hợp bích
-
Hiện sinh là chúngta trở thành một đầu tư nhà kiến tạo chủ động, đi tìm nguyên lý ,qui luật, tìm sự kiểm soát trong một thế giứo hỗn loạn đầy biên động của thị trường -- Đây là bản chất của System trading… Kiến tạo – chủ động… Tự do và tự chịu trách nhiệm…tìm sự sai sót và khắc phục — Năng lực tự quyết là mỏ neo giúp khẳng định gia trị bản thân… Hiện sinh luôn làm chúng ta dối diện lo âu, trách nhiệm và đi tìm lỗi của mình mõi khi vào lệnh nhưng bị lỗ…!
-
Sự Phi lý: Vượt lên trên tư duy hệ thống…, ko tin vào hệ thoongs giao dịch…việc tạo ra hệ thống hoàn hảo, mô hình chén thánh dự báo thịt rường là đều không tưởng, phi lý…Nhà đàu tư Phi lý…vẫn dùng chỉ báo nhưng “ Ko mắc kẹt trong đó”…họ biết nó có thể nay đúng mai sai…họ linh hoạt thích nghi và chấp nhận với sự phi lý của Thị trường…, với goc nhìn như vậy…sẽ giúp tâm lý chúng ta thoải mái hơn rất nhiều trong các cú sập… vì thị trường là thế…!giúp chúng ta đối diện với khoản lỗ hay cắt lỗ với một tâm thế một casch dễ chịu hơn…v
-
SỰ KẾT HỢP
-
Hiện sinh tạo ra phương pháp, chịu trách nhiệm … Phi lý thị trường là điên rồ, nhưng tôi chơi và tôi chấp nhận nó và chơi theo cách của tôi
-
Hiện Sinh thực hiện hànhvi thông qua sư nhất quán với hệ thống…còn phi lý thì buông bỏ kiểm soát tương lai
-
Hiện sinh luôn ý thức mỗi khi xuống tiền… Phi lý thì miễn nhiễm với fomo hay sợ hãi…
-
Hiện sinh nhất quán, chuyên nghiệp, quản trị tốt … Phi lý có tinh thần thép, ko bị thị trường hành hạ về mặt tâm lý, buông bỏ hoàn toàn nhu cầu kiểm soát thị trường
-
Tư duy thực chiến: Song kiếm hợp bích: Quy trình 4 bước
+Bước 1: Hiện sinh: Chọn hàng, điểm mua bán dựa vào hệ thống sýterm
- Bước 2: Hiện Sinh: Xác định mứcrủi ro, lời lỗ ở đâu, bao nhiêu
2 bước hiện sinh này là kịch bản trách nhiệm - Bước 3 : Phi Lý – Buông bỏ sự kì vọng, chấp nhận mọi kết quả
- BƯớc 4: Phi Lý – Hành động lạnh lùng, chốt lới cắt lỗ không cảm xúc
2 bươc phi ly này chính là: An nhiên đối diện với với bảng điện, với thị trường.
Quả ngọt của sự kết hợp là An Nhiên: Trạng thái bình thản trước mọi biến động của thị trường… Khi hòa quyện Hiện Sinh Và Sự Phi Lý… chúng ta loại bỏ được hai con quỷ lớn nhất hành hạ nhà chúng ta.
- Chúng ta sẽ không hoang mang vì chúng ta có một hệ thống rõ ràng nhờ hiện sinh
- CHúng ta sẽ không đau khổ khi sai vì chúng ta hiểu rằng thị trường vốn phi lý và chúng ta không thể kiểm soát được nhờ góc nhìn Sự Phi Lý
Ra mỗi mỗi quyết định có sự chuẩn bị ký lưỡng và kĩ luật của một nhà hiện sinh…và chấp nhận kết quả một cách hào phóng thản nhiên như một nhà Sự Phi Lý
( 4season – Chém gió bên sân nhà)
