Ngành xây dựng và vật liệu xây dựng đang bước vào mùa báo cáo quý 2/2026 với bức tranh kết quả kinh doanh phân hóa rất rõ nét giữa các doanh nghiệp, khi đà tăng trưởng doanh thu và backlog vẫn được duy trì nhưng giá nguyên vật liệu đầu vào tăng cao đang bào mòn đáng kể biên lợi nhuận của nhiều tên tuổi trong ngành.
Ở nhóm xây lắp, CTD được dự báo ghi nhận lợi nhuận ròng quý 2/2026 chỉ khoảng 100 tỷ đồng, giảm mạnh tới 49% so với cùng kỳ do nền so sánh năm 2025 ở mức cao khi doanh nghiệp bàn giao nhiều dự án hơn, đồng thời CTD cũng đã hoàn thành phần lớn kế hoạch lợi nhuận trong niên độ tài chính 2025-2026. Nếu tính theo niên độ tài chính riêng của doanh nghiệp thì lợi nhuận thực chất vẫn tăng khoảng 61% so với cùng kỳ. Cho cả năm 2026, lợi nhuận ròng của CTD được dự báo đạt khoảng 929 tỷ đồng, tăng 20% so với cùng kỳ.
CII dự kiến có lợi nhuận ròng quý 2 khoảng 40 tỷ đồng, tăng 11% so với cùng kỳ nhờ lưu lượng xe qua các trạm BOT cải thiện khoảng 10%, trong khi mảng xây dựng vẫn duy trì ổn định. Cả năm 2026, lợi nhuận ròng của CII được dự báo đạt 191 tỷ đồng, tăng mạnh 44% so với cùng kỳ.
VCG được dự báo lợi nhuận ròng quý 2 đạt khoảng 300 tỷ đồng, giảm nhẹ 3% so với cùng kỳ khi biên lợi nhuận gộp mảng xây lắp thu hẹp khoảng 0,5 điểm phần trăm do giá cát và thép xây dựng tăng mạnh, dù doanh thu vẫn tăng nhẹ khoảng 5% nhờ backlog khả quan. Đáng chú ý, dự báo lợi nhuận cả năm 2026 của VCG lại giảm rất sâu, khoảng 69% so với cùng kỳ, xuống còn khoảng 1.230 tỷ đồng.
HHV là điểm sáng của nhóm xây lắp khi lợi nhuận ròng quý 2 được dự báo đạt 165 tỷ đồng, tăng tới 23% so với cùng kỳ nhờ doanh thu mảng xây lắp cải thiện khoảng 15% từ các dự án như Đồng Đăng - Trà Lĩnh và Quảng Ngãi - Hoài Nhơn, trong khi mảng thu phí BOT cũng tăng trưởng 7% nhờ lưu lượng xe cải thiện. Cả năm 2026, lợi nhuận ròng HHV dự báo đạt 670 tỷ đồng, tăng 12% so với cùng kỳ.
Chuyển sang nhóm thép, HPG được dự báo là doanh nghiệp duy trì đà tăng trưởng tốt nhất với lợi nhuận ròng quý 2 ước đạt 5.000 tỷ đồng, tăng 17% so với cùng kỳ nhờ doanh thu tăng khoảng 36% trên nền sản lượng và giá bán cùng cải thiện lần lượt 26% và 10%. Tuy nhiên biên lợi nhuận gộp của HPG cũng bị ảnh hưởng, giảm khoảng 1,5 điểm phần trăm do giá than và quặng sắt tăng mạnh 6% và 12%. Cả năm 2026, lợi nhuận ròng HPG được dự báo đạt 22.200 tỷ đồng, tăng mạnh 38% so với cùng kỳ.
Ngược lại, nhóm doanh nghiệp tôn mạ chịu áp lực rõ rệt hơn nhiều. HSG được dự báo lợi nhuận ròng quý 2 chỉ đạt khoảng 270 tỷ đồng, giảm 9% so với cùng kỳ do biên lợi nhuận gộp giảm khoảng 1 điểm phần trăm vì giá nguyên liệu HRC tăng mạnh, cộng thêm chi phí tài chính tăng vọt 116% lên khoảng 130 tỷ đồng. Cả năm 2026, lợi nhuận ròng HSG dự báo đạt 850 tỷ đồng, tăng 13% so với cùng kỳ.
NKG là doanh nghiệp chịu tác động tiêu cực nặng nề nhất trong ngành khi lợi nhuận ròng quý 2 được dự báo chỉ còn khoảng 32 tỷ đồng, giảm sâu tới 67% so với cùng kỳ. Nguyên nhân chủ yếu đến từ doanh thu xuất khẩu sụt giảm khi giá xuất khẩu giảm 8% và sản lượng xuất khẩu giảm hơn 20%, trong khi giá nguyên liệu HRC đầu vào lại tăng 8%, khiến biên lợi nhuận gộp co hẹp tới 4 điểm phần trăm. Cả năm 2026, lợi nhuận ròng NKG được dự báo giảm 19% so với cùng kỳ, còn khoảng 160 tỷ đồng.
Nhìn tổng thể, có thể thấy rõ sự phân hóa giữa hai nhóm doanh nghiệp trong ngành xây dựng - vật liệu xây dựng nửa cuối năm 2026. Những doanh nghiệp có vị thế đầu ngành, sản lượng tiêu thụ nội địa tốt và backlog tăng trưởng mạnh như HPG, HHV hay CII nhìn chung sẽ ít chịu áp lực suy giảm lợi nhuận hơn. Trong khi đó, các doanh nghiệp phụ thuộc nhiều vào thị trường xuất khẩu hoặc có cơ cấu chi phí tài chính kém linh hoạt như NKG, HSG sẽ tiếp tục đối mặt với thách thức lớn hơn từ đà tăng giá nguyên vật liệu và biến động tỷ giá, chi phí vốn.