Có nên đầu tư giá trị ở thị trường chứng khoán Việt Nam?
Mặc dù đầu tư giá trị (Value Investing) được coi là “kim chỉ nam” của nhiều huyền thoại như Warren Buffett, nhưng áp dụng máy móc chiến lược này tại thị trường chứng khoán Việt Nam — ngay cả trong bối cảnh năm 2026 với nhiều cải cách — vẫn tồn tại những rủi ro và hạn chế rất lớn.
Dưới đây là những lý do tại sao bạn nên cân nhắc kỹ trước khi quyết định theo đuổi chiến lược này:
- Rủi ro về tính minh bạch và Quản trị doanh nghiệp
-
Ở các thị trường phát triển, dữ liệu tài chính thường có độ tin cậy cao. Tại Việt Nam, dù đã có Nghị định 20/2026/NĐ-CP thúc đẩy sự minh bạch, nhưng tình trạng “xào nấu” báo cáo tài chính vẫn là một thách thức.
-
Số liệu “ảo”: Một cổ phiếu nhìn có vẻ rẻ với P/E thấp hoặc P/B dưới 1, nhưng thực chất lợi nhuận có thể đến từ các thủ thuật kế toán hoặc các khoản phải thu không có thực.
-
Lợi ích nhóm: Ban lãnh đạo có thể rút ruột công ty thông qua các giao dịch với bên liên quan, khiến giá trị thực của doanh nghiệp bị xói mòn mà cổ đông nhỏ lẻ khó nhận ra.
- “Bẫy giá trị” (Value Trap) – Rẻ nhưng không bao giờ tăng
-
Đây là rủi ro lớn nhất. Một cổ phiếu được coi là “rẻ” chỉ khi nó sẽ tăng giá trong tương lai.
-
Thiếu động lực tăng trưởng: Nhiều doanh nghiệp có tài sản lớn (như đất đai, nhà máy cũ) nhưng ban lãnh đạo không có tư duy đổi mới, khiến doanh nghiệp trì trệ.
-
Cổ phiếu “ngủ quên”: Bạn có thể mua được cổ phiếu dưới giá trị thực, nhưng nếu thị trường không nhìn ra hoặc không quan tâm, cổ phiếu đó có thể đi ngang trong 5-10 năm. Chi phí cơ hội lúc này là rất lớn.
- Đặc thù dòng tiền “Đầu cơ” chiếm ưu thế
- Thị trường Việt Nam vẫn bị chi phối bởi hơn 80% là nhà đầu tư cá nhân.
Tâm lý đám đông: Dòng tiền thường cuộn theo các “sóng” ngành hoặc tin đồn hơn là nhìn vào giá trị nội tại.
- Định giá bị phớt lờ: Trong một cơn sốt đất hay sóng chứng khoán, những cổ phiếu cơ bản tốt, định giá rẻ thường bị lãng quên vì “nặng mông”, trong khi các cổ phiếu đầu cơ tăng bằng lần. Điều này khiến nhà đầu tư giá trị rất dễ nản lòng.
- Rủi ro thanh khoản
-
Các cổ phiếu giá trị thực thụ thường nằm ở nhóm vốn hóa vừa và nhỏ (Midcap/Smallcap).
-
Khó vào, khó ra: Khi bạn phát hiện ra một doanh nghiệp cực tốt nhưng thanh khoản mỗi phiên chỉ vài nghìn cổ phiếu, việc giải ngân số vốn lớn là bất khả thi. Đến khi thị trường sụt giảm, bạn cũng không thể bán ra để cắt lỗ hay thu hồi vốn do không có người mua.
- Sự thay đổi nhanh chóng của nền kinh tế số (2026)
-
Trong bối cảnh năm 2026, công nghệ và AI thay đổi mô hình kinh doanh cực nhanh.
-
Tài sản hữu hình mất giá: Phương pháp đầu tư giá trị truyền thống thường dựa trên tài sản hữu hình (nhà máy, máy móc). Tuy nhiên, trong kỷ nguyên số, các tài sản vô hình như dữ liệu, thuật toán và thương hiệu mới là thứ tạo ra tiền.
-
Nếu cứ bám vào bảng cân đối kế toán truyền thống, bạn có thể đang mua phải những “di sản” của thời đại cũ đang dần lỗi thời.
=> Lời kết: Có nên bỏ hoàn toàn đầu tư giá trị?
Câu trả lời không phải là bỏ, mà là cần biến đổi. Thay vì chỉ nhìn vào “Rẻ”, bạn cần kết hợp với yếu tố “Tăng trưởng” (GARP - Growth at a Reasonable Price).
Hãy follow tôi để xem nhiều điều hay ho về thị trường tài chính.
