Ngày 28/2/2026, thị trường tài chính toàn cầu chấn động trước thông tin Mỹ và Israel tiến hành không kích các mục tiêu chiến lược tại Iran. Biến cố địa chính trị này ngay lập tức đẩy tâm lý nhà đầu tư vào trạng thái phòng thủ, khi rủi ro leo thang tại Trung Đông có thể kéo theo những hệ lụy về năng lượng, thương mại và dòng vốn.
Trong bối cảnh đó, thị trường chứng khoán Việt Nam khó tránh khỏi tác động về mặt tâm lý trong ngắn hạn. Áp lực rung lắc, gia tăng biến động là điều có thể xảy ra khi dòng tiền trở nên thận trọng hơn và nhà đầu tư ưu tiên quản trị rủi ro.
Tuy nhiên, xét dưới góc độ cấu trúc thị trường, đây không chỉ là câu chuyện rủi ro mà còn là sự phân hóa cơ hội giữa các nhóm ngành.
1. Dầu khí – Tâm điểm hưởng lợi từ giá dầu
Giá dầu Brent đã duy trì xu hướng tăng từ đầu năm 2026 do các bất ổn liên quan đến đàm phán hạt nhân Mỹ – Iran. Khi xung đột leo thang và xuất hiện thông tin gián đoạn vận chuyển qua eo biển Hormuz, nguy cơ thiếu hụt nguồn cung ngắn hạn càng được thị trường định giá mạnh hơn.
Trong bối cảnh đó, nhóm cổ phiếu Dầu khí thường có tương quan thuận với biến động giá dầu. Các mã tiêu biểu như GAS, PLX, BSR, PVD, PVS có thể thu hút dòng tiền đầu cơ và đầu tư khi kỳ vọng lợi nhuận được cải thiện.
2. Vận tải biển – Kỳ vọng hồi phục cước vận tải
Nếu căng thẳng tiếp diễn và Iran có động thái trả đũa, lưu lượng vận tải qua Trung Đông có thể bị gián đoạn tạm thời. Điều này tạo điều kiện cho giá cước container (WCI) phục hồi sau nhịp điều chỉnh gần đây.
Với thị trường Việt Nam, nhóm Vận tải biển như HAH, VOS có thể được hưởng lợi về mặt kỳ vọng tâm lý, đặc biệt trong bối cảnh nhà đầu tư tìm kiếm các cổ phiếu có câu chuyện riêng giữa giai đoạn thị trường biến động.
3. Phân bón – Hưởng lợi gián tiếp từ chuỗi giá trị năng lượng
Giá dầu tăng thường kéo theo sự gia tăng của các sản phẩm đầu vào trong chuỗi hóa dầu, trong đó có phân bón (đặc biệt là urea). Điều này có thể hỗ trợ mặt bằng giá bán và biên lợi nhuận của các doanh nghiệp trong ngành.
Các mã như DCM, DPM nhờ đó có thể được nâng đỡ trong ngắn hạn, đặc biệt khi dòng tiền có xu hướng xoay vòng sang các nhóm ngành gắn với biến động hàng hóa.
Góc nhìn tổng thể
Tác động trực tiếp của xung đột Iran tới kinh tế Việt Nam là không lớn trong ngắn hạn. Tuy nhiên, yếu tố tâm lý và biến động giá hàng hóa toàn cầu sẽ ảnh hưởng tới diễn biến thị trường.
Điểm quan trọng không nằm ở việc thị trường giảm hay tăng, mà ở mức độ phân hóa. Trong những giai đoạn bất ổn địa chính trị, dòng tiền thường không rút hoàn toàn khỏi thị trường mà có xu hướng tái cơ cấu sang các nhóm ngành hưởng lợi từ biến động vĩ mô.
Do đó, chiến lược phù hợp là ưu tiên quản trị rủi ro danh mục, đồng thời theo dõi sát diễn biến giá dầu, cước vận tải và dòng tiền vào các nhóm cổ phiếu mang tính chu kỳ hàng hóa.