Tôi đã tham gia đầu tư chứng khoán như thế nào?
Ngày bước vào thị trường chứng khoán, lòng tôi đầy hoài nghi. Tôi xin phép kể lại cho bạn nghe câu chuyện vì sao tâm lý tôi lại hoang mang ở thời điểm đó.
Trước đó không lâu, tôi đã từng tham gia vào thị trường crypto, nơi mà biên động giá mỗi giờ, mỗi phút, mỗi giây và không hề có bước cản nào cả. Tôi sấp mặt trong thị trường crypto ở những ngày đầu tiên - khi mà tôi tin tưởng một cách rất ngây thơ vào đầu tư giá trị với những phân tích cơ bản tốt sẽ đem lại cho mình lợi nhuận (mà thật ra ở thời điểm đó, tôi còn chưa định nghĩa được đầu tư giá trị là gì luôn). Dù không hề dùng đến đòn bẩy, nhưng tài khoản của tôi đã chia 10 sau 6 tháng đầu tư crypto.
Những ngày sau đó, tôi cố gắng học sâu hơn về phân tích kĩ thuật, và lại cũng rất ngây thơ khi nghĩ rằng nếu mình có thể phân tích kĩ thuật tốt thì có thể chiến thắng thị trường. Xui thay, những suy nghĩ đó lại hoàn toàn bị đạp đổ bởi những biến động rất lớn của đồng Bitcoin kéo theo hàng loạt đồng tiền khác lao dốc không phanh. Tôi cháy tài khoản lần 2. Kể từ thời điểm đó, tôi đã nghĩ rằng thị trường tài chính này là một canh bạc, và chỉ khi mình rèn luyện được bản thân mình về tâm lý, phương pháp và kĩ luật thì mới mong chiến thắng được thị trường.
Tôi đã rời bỏ thị trường crypto gần 1 năm. Tôi tự đọc rất nhiều sách về tài chính, từ phương pháp giao dịch, cách kiểm soát tâm lý, các phương pháp đầu tư … Tôi ko nhớ chính xác con số, nhưng có lẽ năm đó tôi đọc hơn 50 quyển sách về tài chính, bỏ tiền ra mua một tài khoản để sử dụng một dịch vụ tóm tắt sách tên là Blinkist (https://www.blinkist.com/) để cố gắng đọc tóm tắt nội dung của nhiều quyển sách về đầu tư và tài chính nhất có thể.
Tôi dần nghiệm ra một điều: mình đã quá ngu ngốc khi chọn một thị trường với rủi ro quá lớn để đầu tư cho số tiền dành dụm trước đây của mình. Để đánh được tiền lớn, phải có phương pháp và phải thiết lập được một danh mục đầu tư hợp lý, cân bằng được rủi ro. Thứ gì có rủi ro thật cao, thì phải kỳ vọng lợi nhuận thật lớn, nhưng chỉ nên đầu tư bằng số tiền rất nhỏ. Ngược lại, thứ gì tương đối an toàn thì chỉ nên kỳ vọng lợi nhuận trung bình, nhưng nên đầu tư bằng thật nhiều tiền.
(Lưu ý: khi tôi nói đến rủi ro, tôi muốn đề cập đến biên độ dao động của giá trên thị trường)
Chính vì lẽ đó, tôi khảo sát nhiều thị trường tài chính khác nhau, nhiều loại tài sản khác nhau, xem xét một số yếu tố vĩ mô trong trung hạn và quyết định sẽ sử dụng thị trường chứng khoán và bất động sản làm kênh đầu tư chủ lực. Tôi sẽ tạm không bàn về bất động sản, vì có lẽ nó ko hấp dẫn lắm cho anh em 
Có một chi tiết thú vị là khi tôi quay lại thị trường crypto sau này, tôi phát hiện ra mình còn một ít tiền trong tài khoản. Tôi trade trong vài tháng và đã x 10 tài khoản trong thị trường uptrend và rút ra sau đó, để chuyển tiền qua những kênh đầu tư chính. Thật ra nếu tôi để lại khoản đầu tư đó trên thị trường thì giờ nó đã x lên ít nhất 100 lần. Một lần nữa tôi lại nghiệm thêm một bài học mới: nếu đầu tư rủi ro, hãy phân bố tài sản ít, nhưng hãy giữ càng lâu càng tốt. Nếu mất, bạn chấp nhận mất trắng. Nếu thắng, bạn sẽ siêu giàu
Quay lại câu chuyện hoang mang vào những ngày đầu tiên đánh chứng. Tôi sợ mình một lần nữa trắng tay như khi đánh crypto. Vì lẽ đó, tôi thử tập tễnh trade demo trên giấy. Những cú trade đầu tiên thua sấp mặt, cũng may là đánh trên giấy .
Sau đó, tôi nghiệm lại một số phương pháp đầu tư mình đã đọc. Tôi nghĩ rằng: nếu mình tham gia thị trường mà không có một phương pháp luận làm kim chỉ nam thì sớm muộn cũng sẽ thất bại. Có một may mắn là tôi đọc được vài quyển sách về phương pháp đầu tư khá hay ở thời điểm đó: Nhà đầu tư thông minh của Graham, The Little Book That Still Beats the Market, The Dhandho Investor: The Low-Risk Value Method to High Returns, Rule #1 …
Tôi bắt đầu tập tễnh vào việc phân bổ danh mục. Mua kết hợp nhiều loại tài sản có độ rủi ro khác nhau (trái phiếu, chứng chỉ quỹ, cổ phiếu tăng trưởng, một ít cho cổ phiếu rủi ro cao - nhưng kỳ vọng lợi nhuận cao …). Cứ mỗi tháng tôi xem xét danh mục một lần. Năm đầu tiên tài khoản tôi tăng hơn 10%, hơn lãi suất ngân hàng thời điểm đó. Lúc này tôi đã tự tin hơn một ít. Trong suốt năm đầu tiên này, tôi đầu tư thử nghiệm là chính, nên ko dồn quá nhiều tiền vào.
Từ năm thứ 2, tôi chợt nghĩ: tại sao mình không thử viết một chương trình để test một số portfolio mẫu và vài phương pháp mình muốn thử, nhưng sử dụng dữ liệu quá khứ xem sao. Tôi là một lập trình viên (he he, sorry quên giới thiệu với mọi người từ đầu). Với những lần backtest này, tôi phát hiện ra có một số tập cổ phiếu có thể giúp tài khoản của mình x lên ít nhất 10 lần trong 10 năm nếu kiên trì mua hàng tháng.
Sau đó, tôi tự tạo ra một phương pháp đầu tư riêng của tôi, kiên trì dùng tiền tích lũy hàng tháng để đầu tư, lọc ra đúng một số cổ phiếu thật tốt về cơ bản, canh mua khi giá về vùng hỗ trợ kĩ thuật tốt. Tôi viết hẳn ra giấy một bản tuyên ngôn về đầu tư của bản thân, những nguyên tắc chọn lọc cổ phiếu, khi nào mua, khi nào bán, khi nào tôi phải cắt lỗ, những điểm nào không bao giờ được vi phạm … Tôi đã đọc nó cho đến khi thật thấm nhuần và kiên trì áp dụng.
Năm thứ 2 này tôi nhớ tôi đạt được mức lợi nhuận khá tốt, tầm 18 - 20% (khá mãn nguyện). Lúc đó tôi nghĩ rằng tôi sắp thành Buffett tới nơi rồi . Sau này nghĩ lại mới thấy mình là con tép nhép mà đi so sánh với đại bàng. Buffett quản lý quỹ đến vài chục triệu đô, nên bác ấy thắng 20% mỗi năm và duy trì liên tục vài chục năm là siêu khủng rồi. Tuy nhiên, nếu với NAV ko lớn như các quỹ đầu tư, việc duy trì tỉ suất lợi nhuận trên 20% mỗi năm nếu có phương pháp là hoàn toàn có thể.
Những năm tiếp sau đó, tôi vẫn duy trì được mức tăng tương đối ổn > 15% mỗi năm. Tuy nhiên, mỗi năm tôi lại ngộ ra thêm nhiều điều mới để bổ sung vào phương pháp đầu tư của mình. Tỉ suất lợi nhuận càng lúc càng tăng khi phương pháp thực chiến dần dần được bổ sung. Trong vài năm gần đây, tỉ suất lợi nhuận của tôi tăng được hơn 30% mỗi năm. Trong năm nay, đến thời điểm này tôi đã tăng gần 50% NAV so với đầu năm. Đó là một hành trình thật sự khá vất vả, là một cuộc chiến với chính bản thân mình. Mỗi ngày phải trang bị thêm kiến thức, chiêm nghiệm, đút rút, không ngừng bổ sung để làm cho phương pháp mình thêm hoàn thiện.
Tôi post bài viết này không hề có mục đích khoe khoang, cũng không muốn lôi kéo bất kỳ ai theo mình, vì bản thân phương pháp đầu tư của tôi hiện nay cũng còn nhiều lỗ hổng cần khắc phục. Trên diễn đàn này tôi biết có nhiều người đầu tư và ăn bằng lần. Tôi vẫn còn là một nhà đầu tư phải học thêm rất nhiều. Điều đơn giản tôi muốn chia sẻ là: đầu tư là một quá trình hoàn thiện bản thân. Đừng quá nóng vội trong những ngày đầu. Bạn phải va vấp, phải trang bị phương pháp cho bản thân mình, tự biến mình thành thứ vũ khí tối thượng trong đầu tư, chứ không phải cần lời khuyên của bất kỳ ai, hay phải tham gia một đội nhóm nào cả. Hãy đi từng bước nhỏ và nỗ lực hoàn thiện không ngừng để thành công. Khi bản thân bạn đủ cứng cáp, lợi nhuận sẽ tự đến.
Không có con đường nào trải trên hoa hồng bạn ạ. 
Hy vọng là bài viết này của tôi cũng có chút giúp ích cho các bạn.
Trân trọng
