Đừng đòi hỏi lợi ích của nâng hạng khi TTCK chưa sẵn sàng
Hãy hình dung thế này: nâng hạng giống như một căn nhà được cấp phép mở nhà hàng cho khách quốc tế. Giấy phép có rồi, biển hiệu treo lên, nhưng trong bếp chỉ có vài món quen thuộc, không có thực đơn đa dạng, không có đầu bếp đủ chuẩn, không có quy trình phục vụ chuyên nghiệp.
Khách vào một lần, thấy không hợp, lần sau họ sẽ không quay lại. Cửa mở không có nghĩa là có khách.
Vấn đề của TTCK Việt Nam không nằm ở vài lỗ hổng riêng lẻ, mà ở những giới hạn mang tính nền tảng – cả từ thị trường lẫn từ nền kinh tế
(1) Về phía thị trường, đó là sự thiếu chiều sâu về cấu trúc. Thị trường thiếu công cụ phòng vệ và quản trị rủi ro, thiếu sản phẩm đầu tư đa dạng, thiếu sự tham gia của nhà đầu tư tổ chức dài hạn. Hệ quả là thanh khoản bất ổn, biến động mạnh, và dòng vốn ngoại(lẫn nội) khó giải ngân vì không có đủ “nguyên liệu” để xây dựng danh mục. Đây biểu hiện của một thị trường vẫn non trẻ. FTSE Russell yêu cầu Việt Nam phải có cơ chế đối tác bù trừ trung tâm (CCP) để giải quyết vấn đề ký quỹ trước, nhưng CCP vẫn chưa được triển khai. MSCI tiếp tục chỉ ra các hạn chế về room ngoại, tỷ lệ sở hữu nước ngoài, công bố thông tin bằng tiếng Anh và khả năng tiếp cận thị trường.Tưởng những vụ FLC ROS DIG CEO L14 BII sẽ không lặp lại nữa thì đùng cái toàn Bluechip ‘rụng như sung’ PC1 VCG DGC PNJ … thì Có cả ngàn tỷ đô cũng không dám rót vốn vô TT này
Đặc biệt, thị trường đang thiếu hụt trầm trọng “hàng ngon”. Số cổ phiếu nâng đỡ bao năm qua chủ yếu là VIC VHM và nhóm ngân hàng – tài chính. Thiếu vắng những doanh nghiệp công nghệ AI, thiếu doanh nghiệp xanh đạt chuẩn ESG. Thương vụ IPO gần đây VPX TCX F88 Kafi LPS VCK … đều thuộc nhóm tài chính nhàm chán. Nhà đầu tư quốc tế muốn giải ngân theo xu hướng toàn cầu cũng không có gì để mua.
(2) Về phía nền kinh tế, đó là những rào cản căn cơ hơn. Tăng trưởng còn phụ thuộc nhiều vào vốn, lao động giá rẻ và các ngành truyền thống như BĐS, ngân hàng, sản xuất gia công – thay vì khoa học công nghệ cao, AI, bán dẫn, NLTT… Năng suất lao động thấp, hạ tầng tài chính và pháp lý chưa theo kịp chuẩn mực quốc tế. Môi trường kinh doanh vẫn còn rào cản, chi phí không chính thức và tính minh bạch chưa cao.
Và trên hết, KT VN có độ nhạy cảm chu kỳ rất cao. Tăng trưởng gắn chặt với LS, tỷ giá, dòng vốn toàn cầu và sức khỏe của các đối tác thương mại lớn. Gần đây Việt Nam nằm trong tầm ngắm của các cuộc điều tra thuế quan từ các thị trường xuất khẩu là một biến số khó lường, ảnh hưởng trực tiếp đến triển vọng lợi nhuận doanh nghiệp và tâm lý của giới đầu tư.
Nâng hạng chỉ mở cửa, không đảm bảo có khách. Khách đến tặng tủ lạnh TV mà nhà không có ổ điện thì cũng để ngắm cho đẹp k xài được.
Sau cùng Nâng hạng là sự ghi nhận những nỗ lực đã qua, đồng thời là niềm tin vào tương lai phía trước. Việt Nam đã đi từ một thị trường sơ khai đến vị thế được quốc tế công nhận, đó là một chặng đường đáng tự hào. Những giới hạn còn lại không phải là dấu chấm hết, mà là danh sách việc cần làm – và quan trọng hơn, là danh sách cơ hội. Mỗi điểm nghẽn được tháo gỡ là một bước tiến gần hơn đến một thị trường vốn thực sự hiện đại, minh bạch và bền vững.
Rồi ngày mai trời vẫn trong và nắng vẫn đẹp
-Thăng Long Official-
Tác giả :
Thu hút dòng vốn ngoại quy mô lớn
Cải thiện thanh khoản và định giá
Nâng tầm chuẩn mực quốc tế