HT1: Sản lượng phục hồi, nhưng biên lợi nhuận mới là biến số quyết định
Kết quả quý 3 cho thấy CTCP Xi măng VICEM Hà Tiên (HT1) đang bước vào giai đoạn phục hồi rõ hơn về nhu cầu. Doanh thu tăng 22% so với cùng kỳ, sản lượng tăng 14% và giá bán cũng cải thiện. Tuy nhiên, lợi nhuận chỉ tăng 16% khi giá than đẩy chi phí đầu vào lên cao. Vì vậy, câu chuyện đáng chú ý của HT1 trong quý 4 không còn là bán được bao nhiêu xi măng, mà là doanh nghiệp có thể chuyển tăng trưởng sản lượng thành tăng trưởng lợi nhuận tốt đến đâu.
Quý 3/2026, HT1 ghi nhận doanh thu thuần 2.269 tỷ đồng, tăng 22% so với cùng kỳ, trong khi lợi nhuận sau thuế đạt 99 tỷ đồng, tăng 16%. Sản lượng tiêu thụ đạt khoảng 1,7 triệu tấn, tăng 14%, còn giá bán bình quân ước tăng khoảng 6%. Đây là tín hiệu khá tích cực bởi quý 3 thường là giai đoạn thấp điểm tiêu thụ tại miền Nam do mùa mưa, nhưng HT1 vẫn duy trì được tăng trưởng sản lượng hai chữ số.
Điểm cần chú ý nằm ở chất lượng tăng trưởng. Biên lợi nhuận gộp quý 3 giảm từ 12,9% xuống 11,6%, tức giảm 1,3 điểm phần trăm so với cùng kỳ. Nguyên nhân chính là giá nguyên liệu tăng nhanh, đặc biệt giá than cao hơn khoảng 24%. Điều này khiến lợi nhuận chưa thể tăng tương ứng với tốc độ doanh thu dù HT1 vừa bán được nhiều hàng hơn, vừa giữ được mặt bằng giá bán tốt hơn.
Bù lại, HT1 đang có một lợi thế đáng kể từ bảng cân đối. Chi phí lãi vay quý 3 chỉ còn khoảng 1 tỷ đồng, giảm 88% so với cùng kỳ sau khi doanh nghiệp tất toán toàn bộ nợ vay ngắn hạn trong quý. Nhờ đó, phần tiết kiệm chi phí tài chính đã bù đắp đáng kể cho áp lực biên lợi nhuận. Lũy kế 9 tháng, doanh thu đạt 6.390 tỷ đồng, tăng 19%, trong khi lợi nhuận sau thuế thuộc cổ đông công ty mẹ đạt 315 tỷ đồng, tăng 67%.
Đây cũng là điểm làm thay đổi cách nhìn về HT1. Tăng trưởng lợi nhuận hiện tại không chỉ đến từ nhu cầu xi măng hồi phục mà còn được hỗ trợ bởi cấu trúc tài chính nhẹ hơn. Tuy nhiên, dư địa giảm lãi vay không thể lặp lại mãi. Muốn lợi nhuận tiếp tục tăng mạnh trong các quý tới, phần cải thiện tiếp theo phải đến nhiều hơn từ hoạt động kinh doanh cốt lõi, đặc biệt là biên lợi nhuận.
Quý 4 có cơ sở thuận lợi hơn. Sản lượng tiêu thụ được kỳ vọng khoảng 1,8 triệu tấn, tăng 7% so với cùng kỳ nhờ đầu tư công miền Nam và hoạt động xây dựng bước vào mùa cao điểm cuối năm. Từ ngày 10/10, HT1 cũng đã tăng thêm 50.000 đồng mỗi tấn đối với một số dòng xi măng, tương đương khoảng 4–5% so với giá bán bình quân. Nếu sức mua đủ tốt để hấp thụ các đợt tăng giá, áp lực chi phí than có thể được bù đắp tốt hơn.
Xa hơn, nhu cầu từ cao tốc, hạ tầng giao thông và sân bay Long Thành tiếp tục là nền tảng hỗ trợ sản lượng năm 2027. Một yếu tố khác đáng theo dõi là hệ thống thu hồi nhiệt dư tại nhà máy Bình Phước. Khi đi vào vận hành ổn định, hệ thống này có thể bù khoảng 25–30% nhu cầu điện của nhà máy; kết hợp điện mặt trời, tỷ lệ tự chủ điện có thể đạt 30–40%. Tuy nhiên, hệ thống vẫn đang trong giai đoạn chạy thử nên chưa nên xem đây là nguồn cải thiện lợi nhuận chắc chắn ở thời điểm hiện tại.
Rủi ro lớn nhất với HT1 vẫn là giá than và chi phí đầu vào tăng nhanh hơn khả năng nâng giá xi măng. Nếu thị trường xây dựng phục hồi chậm hoặc cạnh tranh khiến doanh nghiệp khó duy trì các đợt tăng giá, biên lợi nhuận có thể tiếp tục chịu sức ép.
Nhìn chung, HT1 đã cho thấy nhu cầu đang phục hồi khá rõ, trong khi việc giảm nợ giúp chất lượng lợi nhuận tốt hơn so với giai đoạn trước. Nhưng biến số quyết định trong 1–2 quý tới sẽ là biên lợi nhuận: nếu giá bán tiếp tục giữ được trong khi sản lượng tăng và chi phí đầu vào ổn định hơn, tăng trưởng doanh thu mới có khả năng chuyển hóa thành mức tăng lợi nhuận mạnh hơn.
Nhà đầu tư muốn xem sâu hơn về triển vọng, rủi ro và định giá của HT1 có thể vào trang tiểu sử để nhận báo cáo phân tích chi tiết.