MBB: Tín dụng bán lẻ tăng vượt trội ngành, biên lãi ròng nới rộng nhưng thu hồi nợ ngoại bảng chậm lại
Ngân hàng TMCP Quân đội (MBB) duy trì đà tăng trưởng tích cực cả về tín dụng và huy động vốn tính đến tháng bảy và đầu tháng tám năm 2026. Tốc độ huy động cải thiện rõ rệt so với tháng sáu, dù vẫn thấp hơn tốc độ tăng tín dụng, với mức tăng lần lượt 13,5% và 8,7% từ đầu năm trong nửa đầu năm, và động lực tăng trưởng chủ yếu đến từ khách hàng cá nhân. Ở cấp độ toàn hệ thống ngân hàng, MBB nhận định khoảng cách giữa tăng trưởng tín dụng và huy động đã bắt đầu đi ngang thay vì tiếp tục mở rộng, nhờ dòng tiền quay trở lại hệ thống ngân hàng và hoạt động giải ngân đầu tư công được thúc đẩy - đây là tín hiệu tích cực cho thanh khoản chung của ngành trong các tháng tới.
Diễn biến lãi suất cho thấy sự phân hóa giữa các thị trường vốn. Lãi suất huy động từ dân cư và tổ chức kinh tế được kỳ vọng duy trì quanh vùng hiện tại, khó giảm sâu, trong khi lãi suất liên ngân hàng đã hạ nhiệt đáng kể nhờ tỷ giá ổn định hơn và kỳ vọng chính sách tiền tệ nới lỏng từ Cục Dự trữ Liên bang Mỹ. Đáng chú ý, chênh lệch giữa lãi suất đầu ra và đầu vào trong tháng bảy đạt mức cao nhất kể từ đầu năm. Điểm thắt của biên độ này rơi vào tháng hai, do độ trễ tái định giá tài sản thường kéo dài ba đến sáu tháng sau khi chi phí huy động đã điều chỉnh trước đó; kể từ đó biên lãi liên tục nới rộng và được kỳ vọng duy trì đến cuối năm. Dù vậy, ngân hàng vẫn dự báo mặt bằng biên lãi ròng cả năm 2026 thấp hơn so với năm 2025, cho thấy mức cải thiện hiện tại chưa đủ để bù đắp hoàn toàn phần suy giảm trước đó trong năm.
Danh mục cho vay kinh doanh bất động sản của MBB là điểm cần lưu ý đặc biệt, khi dư nợ tăng khoảng 38% trong nửa đầu năm, cao hơn đáng kể so với tốc độ tăng tín dụng chung. Mức tăng này khác biệt so với quy định khống chế tăng trưởng tín dụng bất động sản mà Ngân hàng Nhà nước đưa ra hồi đầu năm, do MBB triển khai theo phương án nhận chuyển giao bắt buộc một tổ chức tín dụng yếu kém, khiến cơ chế kiểm soát mang tính đặc thù và không áp dụng theo cơ chế chung của ngành. Ban lãnh đạo khẳng định đây là định hướng đã được xác lập từ đầu năm, tập trung vào các dự án bám sát quy hoạch đô thị tại khu vực vành đai một và vành đai hai, bao gồm cả bất động sản khu công nghiệp và nhà ở xã hội, chứ không phải sự mở rộng ngẫu nhiên. Cách tiếp cận cho vay bất động sản cũng đã thay đổi căn bản, khi hội sở xây dựng bộ tiêu chí thống nhất và lựa chọn chủ đầu tư trước rồi mới triển khai theo danh mục dự án, thay vì để các chi nhánh tự đề xuất theo đánh giá khu vực như trước đây - đây là cải thiện về quản trị rủi ro tập trung. Hội đồng quản trị giới hạn tỷ trọng cho vay kinh doanh bất động sản tối đa 15% tổng dư nợ, hiện đang ở mức khoảng 13% và có thể tiệm cận ngưỡng trần vào cuối năm, đồng nghĩa dư địa mở rộng thêm cho phân khúc này không còn nhiều.
Về mảng bán lẻ, tăng trưởng tín dụng cá nhân trong nửa đầu năm đạt 10,4%, vượt trội rõ rệt so với mặt bằng chung toàn ngành vốn gần như đi ngang. Hai động lực chính là cho vay mua nhà, hiện chiếm khoảng 40% danh mục bán lẻ dù đã giảm từ mức khoảng 50% trước đây, và cho vay hộ kinh doanh cá thể, hai nhóm này cộng lại chiếm hơn 60% dư nợ bán lẻ. Tỷ trọng bán lẻ trong tổng danh mục giảm không phải do tín dụng cá nhân chậm lại mà do tổng dư nợ toàn ngân hàng tăng nhanh hơn nhờ giải ngân mạnh cho khách hàng doanh nghiệp, đạt mức tăng 15,5% từ đầu năm.
Chất lượng tài sản của MBB nhìn chung vẫn nằm trong kế hoạch, nhưng điểm chậm hơn kỳ vọng nằm ở thu nhập ngoài lãi từ hoạt động thu hồi nợ. Nguyên nhân đến từ thanh khoản thị trường bất động sản ảm đạm khiến việc xử lý tài sản bảo đảm gặp khó khăn, tương tự tình trạng chung của ngành. Kế hoạch thu hồi nợ ngoại bảng cả năm 2026 đặt ở mức khoảng 2.000 tỷ đồng, trong khi nửa đầu năm mới thu hồi được khoảng 1.400 tỷ đồng, giảm 24% so với cùng kỳ năm trước - cho thấy tiến độ đang chậm lại đáng kể và có thể ảnh hưởng đến nguồn thu nhập ngoài lãi trong các quý còn lại. Về phân khúc rủi ro, nhóm khách hàng doanh nghiệp vừa và nhỏ được đánh giá là nhạy cảm nhất, hiện chiếm hơn 30% tổng dư nợ; ngân hàng lựa chọn hỗ trợ theo tính chất kinh doanh cụ thể của từng khách hàng thay vì áp dụng giảm lãi suất đại trà. Theo ước tính của ngân hàng, nhóm khách hàng đủ điều kiện theo chủ trương giảm lãi suất từ cơ quan quản lý chỉ chiếm khoảng 3% danh mục doanh nghiệp vừa và nhỏ, nên tác động thực tế đến biên lãi ròng chung là không đáng kể.
Tại công ty tài chính tiêu dùng MCredit, tỷ lệ nợ xấu nửa đầu năm đi ngang, nhưng quy mô xử lý nợ ngoại bảng lại tăng lên, hàm ý chi phí trích lập dự phòng đang ở mức cao hơn dù chưa phản ánh rõ vào lợi nhuận hợp nhất - lợi nhuận của công ty con này chưa cho thấy dấu hiệu suy giảm. Kế hoạch niêm yết cổ phiếu lần đầu ra công chúng của MCredit khó có thể triển khai trong năm nay, do điều kiện thanh khoản thị trường chung còn kém khả quan, kéo mặt bằng định giá của các thương vụ tương tự xuống mức trung bình thấp, chưa phải thời điểm thuận lợi để thực hiện.
Nhìn tổng thể, MBB đang cho thấy động lực tăng trưởng tín dụng bán lẻ vượt trội so với ngành và biên lãi ròng đang trong xu hướng cải thiện nhờ độ trễ tái định giá tài sản đã qua giai đoạn khó khăn nhất. Tuy nhiên, hai điểm cần tiếp tục theo dõi là tốc độ thu hồi nợ ngoại bảng đang chậm lại rõ rệt do vướng thanh khoản bất động sản, và mức độ tập trung tín dụng vào lĩnh vực kinh doanh bất động sản đã tiệm cận ngưỡng giới hạn nội bộ, đòi hỏi ngân hàng phải cân đối lại tốc độ giải ngân cho phân khúc này trong các quý tới nếu muốn duy trì dư địa an toàn.
Nhà đầu tư quan tâm phân tích chuyên sâu hơn về MBB và các cơ hội đầu tư khác có thể liên hệ Duy Anh qua trang bio để được tư vấn cụ thể.
