MCM: Kỳ vọng phục hồi tăng trưởng nhờ mở rộng đàn bò và hệ sinh thái phân phối
CTCP Giống Bò Sữa Mộc Châu (MCM) đã trải qua giai đoạn điều chỉnh sau khi đạt đỉnh lợi nhuận vào năm 2023. Tuy nhiên, bước sang năm 2026, doanh nghiệp đang đứng trước cơ hội cải thiện tăng trưởng nhờ các động lực nội tại và yếu tố hỗ trợ từ thị trường.
Năm 2023, MCM ghi nhận doanh thu đạt 3.135 tỷ đồng, gần như đi ngang so với cùng kỳ nhưng là mức cao nhất trong lịch sử hoạt động. Lợi nhuận sau thuế đạt 374,4 tỷ đồng, tăng trưởng 8% nhờ đóng góp lớn từ hoạt động tài chính trong bối cảnh mặt bằng lãi suất cao. Với đặc thù duy trì lượng tiền gửi lớn và ít sử dụng đòn bẩy tài chính, MCM hưởng lợi rõ nét từ thu nhập lãi tiền gửi trong giai đoạn này.
Tuy nhiên, từ năm 2024, bức tranh kinh doanh bắt đầu kém tích cực hơn. Biên lợi nhuận gộp suy giảm trong bối cảnh cạnh tranh gia tăng từ các doanh nghiệp lớn như VNM, TH hay FrieslandCampina. Đồng thời, phân khúc khách hàng mục tiêu của MCM chủ yếu ở nhóm trung bình – thấp khiến doanh nghiệp gặp hạn chế trong việc tăng giá bán. Lợi nhuận sau thuế năm 2024 giảm mạnh còn 220 tỷ đồng, tương đương mức giảm hơn 40% so với năm trước.
Xu hướng này tiếp tục kéo dài sang năm 2025 khi doanh thu thuần đạt 2.835 tỷ đồng, giảm 2,8% so với cùng kỳ và là năm thứ hai liên tiếp ghi nhận suy giảm. Nhu cầu tiêu thụ yếu thể hiện qua việc doanh thu các quý đều thấp hơn cùng kỳ. Biên lợi nhuận gộp tiếp tục giảm xuống còn 28,1% do tác động từ quá trình tái cấu trúc hệ thống trong quý đầu năm.
Trong năm 2025, doanh nghiệp đã chủ động tiết giảm chi phí bán hàng và quản lý, đặc biệt là chi phí quảng cáo và khuyến mại. Tuy vậy, hoạt động tài chính vẫn đóng vai trò quan trọng với lợi nhuận từ tiền gửi đạt khoảng 100 tỷ đồng. Áp lực chi phí tài chính gia tăng do dư nợ vay cao hơn trong các quý đầu năm khiến lợi nhuận sau thuế chỉ đạt 215,7 tỷ đồng, giảm nhẹ so với năm trước và không hoàn thành kế hoạch đề ra.
Bước sang năm 2026, triển vọng của MCM được đánh giá tích cực hơn nhờ một số động lực tăng trưởng rõ ràng. Trước hết, dự án trang trại quy mô 4.000 con bò dự kiến đi vào vận hành từ quý II/2026 sẽ nâng tổng đàn bò lên hơn 31.600 con, tương đương mức tăng khoảng 14,5%. Việc mở rộng này giúp doanh nghiệp chủ động nguồn nguyên liệu sữa tươi, giảm phụ thuộc vào thị trường bên ngoài và ổn định chi phí đầu vào.
Bên cạnh đó, việc ra mắt dòng sản phẩm cao cấp Mộc Châu Creamery và tận dụng hệ thống phân phối của VNM được kỳ vọng sẽ mở rộng đáng kể tệp khách hàng. Đây là bước đi quan trọng giúp MCM cải thiện cơ cấu sản phẩm, gia tăng biên lợi nhuận và nâng cao vị thế thương hiệu trong phân khúc trung – cao cấp.
Ngoài yếu tố nội tại, môi trường vĩ mô cũng đang tạo điều kiện thuận lợi cho ngành sữa. Kỳ vọng tăng trưởng tiêu dùng trong năm 2026 được hỗ trợ bởi chính sách tài khóa mở rộng, bao gồm việc giảm thuế thu nhập cá nhân và duy trì giảm thuế VAT. Đồng thời, chiến lược phát triển ngành sữa đến năm 2030 đặt mục tiêu tăng trưởng hai chữ số mỗi năm, tạo nền tảng dài hạn cho các doanh nghiệp trong ngành.
Trên cơ sở đó, doanh thu năm 2026 của MCM được dự phóng đạt khoảng 3.062 tỷ đồng, tăng 8% so với năm trước, trong khi lợi nhuận sau thuế kỳ vọng đạt 260 tỷ đồng, tương đương mức tăng trưởng hơn 20%. Các chỉ tiêu sinh lời như ROE dự kiến cải thiện lên mức trên 11%, phản ánh hiệu quả sử dụng vốn tốt hơn khi hoạt động kinh doanh cốt lõi phục hồi.
Tổng thể, MCM đang trong giai đoạn chuyển tiếp từ suy giảm sang phục hồi. Dù vẫn còn đối mặt với áp lực cạnh tranh và biên lợi nhuận chưa thực sự bền vững, các yếu tố như mở rộng quy mô đàn bò, nâng cấp danh mục sản phẩm và tận dụng hệ sinh thái phân phối sẽ là nền tảng quan trọng giúp doanh nghiệp lấy lại đà tăng trưởng trong trung hạn.