Năm 2026 là năm đầu thực hiện Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội giai đoạn 2026-2030, đồng thời là năm có quy mô vốn đầu tư công lớn nhất từ trước đến nay. Quốc hội giao tổng kế hoạch đầu tư vốn ngân sách nhà nước khoảng 1,08 triệu tỷ đồng; kế hoạch được Thủ tướng Chính phủ giao và cập nhật đến giữa tháng 7/2026 khoảng 1.014,2 nghìn tỷ đồng.
Đẩy mạnh đầu tư công chính được định hướng là động lực chính để tạo cú hích cho GDP với 3 tác động: tác động trực tiếp; tác động gián tiếp thông qua nhu cầu đối với xây dựng, vật liệu, cơ khí, vận tải, tư vấn, tài chính và các dịch vụ hỗ trợ; tác động lan tỏa thông qua việc giảm chi phí logistics, tăng khả năng kết nối vùng.
Với những mục tiêu, kế hoạch và quy mô của Đầu tư công từ đầu 2026, nhiều nhà đầu tư kỳ vọng sự tăng trưởng mạnh mẽ đến từ các cổ phiếu ngành Đầu tư công, Hạ tầng, Xây dựng, Thép. Tuy nhiên, kết quả từ đầu năm đến nay cho thấy một kết quả hoàn toàn tiêu cực, hầu hết cổ phiếu vẫn đang trong xu hướng giảm dài hạn.
Vậy lý do tại sao?
Thứ nhất, hầu hết dự án đều được đấu thầu và chốt giá trị đấu thầu từ trước hoặc thay đổi kế hoạch rất ít, tốn thời gian. Vì vậy khi trước những biến động lớn trong đầu năm 2026 của chi phí xây dựng, giá nguyên vật liệu (tác động từ giá dầu và lạm phát) thì các doanh nghiệp sẽ phải chịu thêm phần chi phí này. Vốn ngành Đầu tư công với biên lợi nhuận rất nhỏ (khoảng 10%) thì việc nhận các dự án lớn nhưng chi phí biến động giá cao sẽ bào thêm biên lợi nhuận vốn đã rất mỏng. Nhìn báo cáo tài chính bán niên của một số doanh nghiệp sẽ nhận thấy rõ điều này
Thứ hai, tắc nghẽn trong giải ngân đầu tư công. Theo Bộ Tài chính, đến ngày 16/7/2026 đạt 378,01 nghìn tỷ đồng, tương đương 37,3% kế hoạch. Như vậy, áp lực giải ngân trong thời gian còn lại của năm rất lớn. Việc này tác động trực tiếp đến tiến độ dự án và dòng tiền của các doanh nghiệp thực thi.
Thứ ba, đẩy mạnh thanh tra quản lý sai phạm. Năm 2026, Nhà nước đã đẩy mạnh thanh tra và phát hiện nhiều sai phạm từ các siêu dự án, tiêu biểu như sân bay Long Thành với hàng loạt doanh nghiệp bị phát hiện và xử phạt. Điều này cũng tác động tiêu cực đến giá cổ phiếu.
Thứ tư, dòng tiền trên thị trường chưa ưu tiên. Thị trường chứng khoán năm 2026 nhìn chung thanh khoản khá thấp so với quá khứ và nhiều biến động. Dòng tiền trên thị trường vẫn ưu tiên các cổ phiếu vốn hóa lớn như ngành Tài chính và Bất động sản hơn là Đầu tư công.
Vì vậy, tính đến thời điểm hiện tại, 2026 là năm của Đầu tư công về mặt chính sách và quy mô vốn, nhưng chưa phải là năm của cổ phiếu ngành Đầu tư công trên thị trường chứng khoán. Nhà đầu tư quan tâm nhóm ngành này, thay vì chạy theo câu chuyện vĩ mô, nên theo dõi sát các tín hiệu cụ thể ấy để chọn đúng thời điểm giải ngân.
