Ngành Năng lượng: Kỳ vọng đẩy nhanh quy hoạch và mở khóa dòng vốn đầu tư
Ngày 11/12/2025, Quốc hội đã thông qua Nghị quyết về cơ chế, chính sách phát triển năng lượng quốc gia giai đoạn 2026–2030. Dù văn bản chính thức chưa được công bố, các nội dung trong dự thảo cho thấy nhiều thay đổi mang tính bước ngoặt, được kỳ vọng sẽ tháo gỡ nút thắt quy hoạch, đẩy nhanh tiến độ triển khai dự án và thúc đẩy dòng vốn đầu tư vào ngành năng lượng trong những năm tới.
Theo đánh giá, Nghị quyết này có tác động tích cực đến nhiều mảng quan trọng như phát điện, truyền tải điện, cơ chế mua bán điện trực tiếp (DPPA) và đặc biệt là điện gió ngoài khơi. Đây cũng là các lĩnh vực gắn liền với những doanh nghiệp được thị trường quan tâm như PVS, PC1 và REE.
Một điểm đáng chú ý là sự linh hoạt hơn trong điều chỉnh quy hoạch điện. Nghị quyết cho phép thực hiện các “cập nhật quy hoạch” mà không cần sửa đổi Quy hoạch điện chính thức, với điều kiện tổng công suất theo từng loại hình nguồn điện không thay đổi. Điều này giúp rút ngắn thời gian chờ đợi về mặt thủ tục và tạo kỳ vọng Quy hoạch điện VIII điều chỉnh sẽ sớm được ban hành, từ đó đẩy nhanh triển khai các dự án đã sẵn sàng về mặt kỹ thuật và tài chính.
Bên cạnh đó, Nghị quyết cũng tăng cường hỗ trợ cho hạ tầng lưới điện – điểm nghẽn lớn của hệ thống năng lượng trong thời gian qua. Cụ thể, các dự án lưới điện đã nằm trong quy hoạch điện hoặc quy hoạch tỉnh sẽ được miễn thủ tục chấp thuận chủ trương đầu tư. Quy định này được kỳ vọng sẽ rút ngắn đáng kể tiến độ xây dựng và nâng cấp lưới điện, qua đó tạo điều kiện thuận lợi cho các doanh nghiệp hoạt động trong mảng xây lắp và tư vấn điện như PC1 và TV2.
Ở mảng cơ chế mua bán điện trực tiếp (DPPA), dự thảo Nghị quyết cho thấy những cải tiến mang tính cởi mở hơn. Giá điện sẽ do bên phát điện năng lượng tái tạo và khách hàng sử dụng điện tự thỏa thuận, không còn áp trần giá trong DPPA ngoài lưới. Đồng thời, phạm vi đối tượng tham gia DPPA được mở rộng, bao gồm khu công nghiệp, khu chế xuất, trung tâm logistics, khu công nghệ cao và cả các nhà bán lẻ trong đô thị. Những thay đổi này được đánh giá là tích cực cho các doanh nghiệp có danh mục điện tái tạo và khách hàng tiêu thụ lớn, trong đó REE là một cái tên đáng chú ý.
Đáng chú ý nhất là khung chính sách cho phát triển điện gió ngoài khơi – lĩnh vực được xem là động lực tăng trưởng dài hạn của ngành năng lượng Việt Nam. Trong giai đoạn 2025–2030, các dự án đã nằm trong quy hoạch điện có thể được Thủ tướng phê duyệt trực tiếp, không cần đấu giá đất hay tổ chức đấu thầu. Giá bán điện được đàm phán nhưng không vượt trần giá điện gió ngoài khơi tại thời điểm ký kết. Sang giai đoạn 2031–2035, thẩm quyền phê duyệt sẽ chuyển về UBND tỉnh nơi đặt điểm đấu nối, trong khi Bộ Công thương sẽ thẩm định các điểm đấu nối chưa có trong quy hoạch.
Theo quan điểm của chúng tôi, các cơ chế này có thể rút ngắn đáng kể thời gian đưa ra quyết định đầu tư cuối cùng cho các dự án điện gió ngoài khơi quy mô lớn, tiêu biểu như cụm điện gió ngoài khơi Nam Trung Bộ. Những doanh nghiệp hưởng lợi trực tiếp bao gồm PVS, với vai trò là nhà thầu EPC và nhà thầu xây dựng hạ tầng truyền tải, đặc biệt là hệ thống cáp ngầm dưới biển.
Tổng thể, Nghị quyết về phát triển năng lượng quốc gia giai đoạn 2026–2030 được kỳ vọng sẽ tạo cú hích quan trọng cho toàn ngành, không chỉ giúp tháo gỡ các vướng mắc về thủ tục mà còn mở ra chu kỳ đầu tư mới, hỗ trợ tăng trưởng bền vững cho các doanh nghiệp năng lượng trong trung và dài hạn.
Anh/Chị nếu cần rà soát danh mục hoặc muốn em đánh giá chi tiết từng mã đang nắm giữ, vui lòng nhắn riêng để em hỗ trợ.
Liên hệ em để được tư vấn và tham gia nhóm đầu tư.