Bản chất cốt lõi và hệ quả của thị trường hiện tại có sự khác biệt rất lớn so với giai đoạn 1979 - 1980.
Bài học lịch sử: Liệu có một cú sập kinh hoàng?
Vào năm 1980, sau khi tạo đỉnh hoảng loạn, giá vàng đã lao dốc không phanh từ 850 USD xuống còn 250 USD/ounce và mất tới gần 30 năm (đến tận năm 2008) những người “đu đỉnh” thời kỳ đó mới chính thức về bờ.
Ở chu kỳ hiện tại, thị trường cũng vừa chứng kiến nhịp điều chỉnh rất mạnh sau khi đạt đỉnh thiết lập đầu năm. Tuy nhiên, nhờ bệ đỡ vững chắc mang tính cấu trúc dài hạn từ các Ngân hàng Trung ương và xu hướng phi đô-la hóa, giới phân tích cho rằng giá vàng khó có thể sập sâu và rơi vào chu kỳ đóng băng kéo dài vài thập kỷ như quá khứ. Dẫu vậy, những cú rũ bỏ ngắn hạn từ 10% - 20% hoàn toàn có thể xảy ra khi áp lực chốt lời dâng cao.
Người ta thường nói: “Lịch sử không lặp lại hoàn toàn, nhưng nó có những nhịp điệu tương đồng”. Dưới đây là bảng tổng hợp so sánh chi tiết để bạn có cái nhìn toàn diện:
Những điểm Tương đồng (Bề nổi)
Giai đoạn 1979 - 1980 và chu kỳ hiện tại đều có những chất xúc tác “vô tiền khoáng hậu” đẩy vàng liên tục công phá các đỉnh lịch sử mới:
• Bất ổn địa chính trị căng thẳng: Năm 1979 chứng kiến Cách mạng Iran, khủng hoảng con tin Mỹ và cuộc chiến Afghanistan đẩy giá dầu mỏ phi mã. Hiện tại, các cuộc xung đột địa chính trị kéo dài và diễn biến phức tạp tại Trung Đông cũng kích hoạt dòng tiền tìm đến vàng làm hầm trú ẩn an toàn.
• Áp lực lạm phát và lo ngại mất giá tiền tệ: Giai đoạn đó, lạm phát Mỹ leo thang lên mức 2 con số (~14.8%) khiến nhà đầu tư mất niềm tin vào đồng USD. Hiện tại, dù lạm phát không khốc liệt bằng, nhưng nỗi sợ sức mua của tiền giấy bị bào mòn sau các chu kỳ bơm tiền lớn vẫn là động lực thúc đẩy người dân gom vàng.
• Tâm lý FOMO cực độ: Cả hai giai đoạn đều ghi nhận những làn sóng mua đuổi điên cuồng từ đám đông, đẩy giá vàng tăng dựng đứng theo mô hình parabol (vùng đỉnh năm 1980 chạm 850 USD/ounce và chu kỳ này vàng thế giới từng bùng nổ vượt mốc 5.000 USD/ounce vào đầu năm 2026).
Những điểm Khác biệt Cốt lõi (Bản chất nền tảng)
Dù các chất xúc tác trông giống nhau, nhưng cấu trúc dòng tiền và bối cảnh vĩ mô hiện nay đã thay đổi hoàn toàn “luật chơi”:
Bài học lịch sử: Liệu có một cú sập kinh hoàng?