Sóng ngầm lãi suất – lạm phát trở lại: thị trường phân hóa, sab & hah lên tiếng

ĐIỂM TIN SÁNG 03/03/2026

I. Kịch bản cơ sở: 50-50 và áp lực kéo dài 4–5 tuần

Kịch bản hiện tại được đánh giá ở trạng thái 50-50, với khả năng câu chuyện bên ngoài kéo dài khoảng 4–5 tuần, thay vì chỉ khoảng 12 ngày như năm trước. Điều này đồng nghĩa áp lực tâm lý và biến động thị trường có thể dai dẳng hơn, tạo sức ép lên dòng tiền ngắn hạn.

Tuy nhiên, áp lực đối với Việt Nam vẫn đang ở mức chấp nhận được. Nếu kịch bản xấu kéo dài, nền kinh tế sẽ chịu ảnh hưởng qua nhiều kênh như đầu vào nguyên liệu, cú sốc thị trường thế giới và đặc biệt là kênh lạm phát – lãi suất. Dù vậy, nhìn từ bên ngoài, tốc độ tăng trưởng của Việt Nam vẫn được đánh giá là ổn định, chưa xuất hiện tín hiệu đổ vỡ cấu trúc.

II. Áp lực lãi suất và lạm phát: Biến số lớn nhất

Rủi ro đáng lưu ý nằm ở khả năng lãi suất toàn cầu tăng trở lại khi lạm phát có dấu hiệu neo ở mức cao. Trong bối cảnh giá dầu nhích lên, nhiều nền kinh tế phát triển tỏ ra kém kiên nhẫn với lạm phát. Đơn cử, Reserve Bank of Australia đã phát tín hiệu cứng rắn hơn và sẵn sàng tăng lãi suất nếu cần thiết. Điều này cho thấy môi trường tiền tệ toàn cầu vẫn còn biến động.

Với Việt Nam, Ngân hàng Nhà nước đang đặt mục tiêu lạm phát ở ngưỡng tương đối cao hơn so với trước đây. Hai tháng đầu năm, lạm phát trung bình khoảng 3,1–3,2%. Nếu giá dầu tiếp tục tăng, áp lực lạm phát sẽ lớn hơn và khi đó, việc duy trì chính sách tiền tệ linh hoạt sẽ khó khăn.

Hiện tại, lãi suất tiền đồng vẫn ở mức cao, lãi suất tiền gửi được nâng lên, khiến dòng tiền có xu hướng cân nhắc lại giữa gửi tiết kiệm và đầu tư cổ phiếu.

III. Dư địa tài khóa: Có nhưng không dễ sử dụng

Điểm tích cực là Việt Nam vẫn còn dư địa tài khóa. Cuối tuần qua, Chính phủ đã thông qua kế hoạch vay nợ công năm 2026 với mức tăng khoảng 19%, cho thấy định hướng có thể đẩy mạnh chi tiêu nếu tăng trưởng chịu áp lực.

Ngoài ra, doanh nghiệp Việt Nam được vay nước ngoài hơn 6 tỷ USD, chứng tỏ khả năng tiếp cận vốn quốc tế vẫn còn tương đối tốt.

Tuy nhiên, bài toán đặt ra là vừa mở rộng tài khóa để hỗ trợ tăng trưởng, vừa kiểm soát lạm phát là một bài toán cực kỳ khó. Khi giá đầu vào tăng và lãi suất quốc tế nhạy cảm, việc nới lỏng quá mạnh có thể tạo áp lực lên tỷ giá và lạm phát.

IV. Thị trường từ nay đến bầu cử: Ít thông tin đột biến

Từ nay đến thời điểm bầu cử, thị trường dự kiến không có quá nhiều thông tin mang tính bước ngoặt. Xu hướng chủ đạo sẽ là phân hóa và chọn lọc, thay vì lan tỏa toàn thị trường.

Về câu chuyện nâng hạng, Việt Nam đang đẩy mạnh cải cách để đạt tiêu chuẩn FTSE và tiệm cận MSCI. Dù MSCI có đưa ra một số cảnh báo, tiến độ cải cách của Việt Nam được đánh giá tích cực hơn so với Indonesia – quốc gia hiện đang vướng ba tiêu chí quan trọng và có nguy cơ bị hạ hạng nếu không cải thiện.

V. SAB – Cổ phiếu phòng thủ, cổ tức ổn định

Sabeco (SAB) được nhìn nhận là cổ phiếu phòng thủ trong bối cảnh tăng trưởng kinh tế quanh mức 4–5%, chưa đủ hấp dẫn để tạo sóng lớn.

Điểm đáng chú ý là biên lợi nhuận đang cải thiện nhờ nguyên liệu đầu vào rẻ. Quý 4 vừa rồi doanh thu đạt khoảng 6,8 nghìn tỷ đồng. P/E hiện quanh mức 14 lần, tương đối hợp lý nếu nhìn ở góc độ phòng thủ.

Mùa hè 2026, yếu tố bóng đá có thể hỗ trợ tiêu thụ bia. Tuy nhiên, để SAB trở nên thực sự hấp dẫn dài hạn, câu chuyện không chỉ nằm ở giá nguyên liệu mà còn phải dựa vào tái cấu trúc, mở rộng sản phẩm hợp giới trẻ và chiến lược M&A.

Rủi ro cần theo dõi là sức mua trì trệ kéo dài, thuế tiêu thụ đặc biệt dự kiến tăng từ năm 2027 và khả năng giá nguyên vật liệu quay đầu tăng trở lại.

VI. HAH – Hưởng lợi từ cấu trúc thiếu cung tàu

Hai An Transport and Stevedoring (HAH) đang hưởng lợi từ môi trường giá thuê tàu cao.

Thị trường hiện thiếu cung tàu, đặc biệt phân khúc tàu nhỏ. Trong khi các hãng lớn đóng mới tàu cỡ lớn, phân khúc tàu nhỏ tăng chậm, tạo cơ hội cho HAH. Giá thuê tàu duy trì ở mức cao, không chỉ do yếu tố chu kỳ mà còn do cấu trúc cung cầu thay đổi khi quãng đường vận chuyển kéo dài bởi xung đột toàn cầu và biến động logistics.

Quý 4 doanh thu cải thiện nhờ bổ sung tàu mới. Chi phí khấu hao và quản lý được tối ưu hơn khi quy mô đội tàu tăng. Đây mang tính cấu trúc hơn là câu chuyện ngắn hạn.

P/E hiện khoảng 9 lần, tương đối hấp dẫn so với triển vọng. Công ty cũng không cần vay nợ quá mạnh để mở rộng thêm.

Giá mục tiêu tham khảo: 86.500 đồng.

Rủi ro nằm ở khả năng tiến độ mở rộng đội tàu chậm hơn dự kiến, chi phí đầu tư vượt kế hoạch hoặc biến động mạnh của logistics toàn cầu.

VII. Tổng kết

Kịch bản cơ sở 50-50 cho thấy thị trường có thể còn biến động trong 4–5 tuần tới. Áp lực lớn nhất là lãi suất và lạm phát, đặc biệt nếu giá dầu tiếp tục tăng. Việt Nam còn dư địa tài khóa nhưng việc điều hành sẽ khó khăn hơn khi phải cân bằng giữa tăng trưởng và ổn định giá cả.

Chiến lược phù hợp hiện tại không phải là “đánh rộng”, mà là chọn lọc cổ phiếu có cấu trúc lợi nhuận rõ ràng, định giá hợp lý và ít phụ thuộc chu kỳ. SAB phù hợp vai trò phòng thủ; HAH phù hợp câu chuyện cung cầu cấu trúc ngành vận tải.