Thị trường dầu toàn cầu đang vận hành trong trạng thái cân bằng mong manh giữa rủi ro địa chính trị và bối cảnh dư cung, khi khả năng Hoa Kỳ tiến hành không kích nhằm vào Iran phủ bóng lên dòng chảy thương mại năng lượng. Giá dầu thô mở cửa tăng trong ngày 24/2, nối dài đà phục hồi đã đưa Brent tăng khoảng 11 USD/thùng từ đầu năm. Platts định giá Dated Brent ở mức 72,77 USD/thùng ngày 23/2 — cao hơn khoảng 4 USD so với đầu tháng hai — phản ánh quá trình tái định giá rủi ro địa chính trị tại Trung Đông.
Tuy nhiên, mức tăng vẫn mang tính kiểm soát. Kỳ vọng kéo dài của giới phân tích về tình trạng dư cung trong năm 2026 đang đóng vai trò “trần giá” đối với tâm lý tăng giá. Bộ phận CERA của S&P Global cho biết công suất dự phòng tại khu vực Vịnh đủ để hấp thụ hoàn toàn sự gián đoạn 1,6 triệu thùng/ngày xuất khẩu dầu của Iran — lời nhắc nhở rằng nền tảng cung ứng vẫn dồi dào ngay cả trong các kịch bản bất lợi.
![[IMG]](https://www.spglobal.com/content/dam/spglobal/ci/ccp/b359caca-1186-11f1-98d1-819269fd120e.svg)
Biến số Iran
Iran sản xuất 3,19 triệu thùng/ngày trong tháng 1/2025 và xuất khẩu khoảng 1,3 triệu thùng/ngày, phần lớn hướng tới các nhà máy lọc dầu tư nhân tại Trung Quốc. Dù vậy, các nhà máy này đã giảm nhập khẩu dầu Iran 14,4% theo tháng trong tháng Một xuống 1,17 triệu thùng/ngày, trong khi tổng lượng nhập khẩu cả năm vẫn tăng 10,3% so với cùng kỳ, đạt 1,5 triệu thùng/ngày. Nhu cầu ổn định đối với dầu Iran chiết khấu từ Trung Quốc là đặc điểm cấu trúc bền vững của thị trường — và là lý do khiến các lệnh trừng phạt có tác động hạn chế đến nguồn thu xuất khẩu của Tehran.
Các nhà phân tích tại Goldman Sachs ước tính rằng cú sốc nguồn cung 1 triệu thùng/ngày — tương đương khoảng một nửa lượng xuất khẩu của Iran — kéo dài trong 12 tháng có thể nâng giá trị hợp lý của dầu thêm khoảng 8 USD/thùng. Ngược lại, nếu các lệnh trừng phạt được dỡ bỏ, giá Brent có thể chỉ dao động trung bình 56–60 USD/thùng vào quý IV/2026 và kéo dài sang 2027, khi sản lượng Iran dần phục hồi thêm 500.000 thùng/ngày và khoảng 160 triệu thùng dầu đang lưu trữ ngoài khơi quay trở lại thị trường.
Nút thắt Hormuz
Eo biển Hormuz vẫn là hạ tầng năng lượng có ý nghĩa chiến lược bậc nhất thế giới, vận chuyển khoảng 20% nguồn cung dầu toàn cầu. Các cuộc tập trận bắn đạn thật gần đây của Iran — từng khiến eo biển tạm thời đóng cửa — chưa tạo tác động tức thì đáng kể, nhưng cho thấy mức độ dễ tổn thương của thị trường trước các cú sốc an ninh. Cơ quan Hàng hải của Hoa Kỳ đã khuyến cáo tàu thương mại treo cờ Mỹ duy trì khoảng cách tối đa với lãnh hải Iran khi đi qua Vịnh Oman.
Chi tiết hơn: Toàn cảnh thị trường dầu mỏ hiện tại: Rủi ro Iran, dư thừa nguồn cung và Eo biển Hormuz