Tổng Công ty Máy động lực và Máy nông nghiệp Việt Nam – CTCP (UPCoM: VEA)

Chứng khoán
#1

VEA – Động lực tăng trưởng đến từ ô tô, nhưng áp lực chuyển dịch ngành đang gia tăng

Quý 1/2026 ghi nhận bức tranh tích cực đối với VEA khi mảng ô tô tiếp tục duy trì đà tăng trưởng mạnh, trong khi mảng xe máy bắt đầu xuất hiện những dấu hiệu chững lại trước xu hướng điện hóa.

Dữ liệu từ VAMA, Hyundai Thành Công và VinFast cho thấy tổng doanh số xe du lịch toàn thị trường tăng 34% so với cùng kỳ. Trong đó, nhóm xe động cơ đốt trong vẫn duy trì tăng trưởng 23% YoY, hoàn thành khoảng 25% dự báo cả năm, phù hợp với kỳ vọng. Đáng chú ý, tháng 3 ghi nhận sự phục hồi rõ rệt sau giai đoạn thấp điểm Tết, nhờ nhu cầu tiêu dùng cải thiện cùng với các chương trình giảm giá, kích cầu mạnh từ các hãng nhằm giải phóng hàng tồn kho.

Xét theo từng thương hiệu, phần lớn các liên doanh ô tô của VEA đều ghi nhận tăng trưởng ấn tượng. Toyota tăng 39% YoY, Ford tăng 61% YoY, Mitsubishi tăng 58% YoY, Hyundai tăng 15% YoY và Thaco tăng 26% YoY. Ngược lại, Honda là điểm trừ khi doanh số giảm 8% YoY, cho thấy sự phân hóa trong danh mục sản phẩm và sức cạnh tranh.

Một điểm đáng chú ý là sự áp đảo của VinFast trên bảng xếp hạng xe bán chạy, khi chiếm tới 7/10 vị trí trong tháng 3. Điều này phản ánh xu hướng chuyển dịch ngày càng rõ nét của thị trường ô tô Việt Nam sang xe điện. Bối cảnh giá nhiên liệu tăng mạnh gần đây, cùng với yếu tố địa chính trị toàn cầu, đang thúc đẩy người tiêu dùng ưu tiên các dòng xe tiết kiệm nhiên liệu hơn như xe điện và hybrid.

Đối với mảng xe máy, Honda – liên doanh đóng góp lợi nhuận lớn cho VEA – chỉ ghi nhận mức tăng trưởng nhẹ 3% YoY trong quý 1, dù đã hoàn thành khoảng 33% dự báo cả năm. Tuy nhiên, con số này vẫn thấp hơn mức tăng chung của thị trường xe máy, phản ánh áp lực cạnh tranh ngày càng gia tăng.

Nguyên nhân đến từ xu hướng chuyển dịch sang xe điện đang diễn ra nhanh hơn kỳ vọng, đặc biệt trong bối cảnh các chính sách như khu vực phát thải thấp (LEZ) chuẩn bị được triển khai. Đồng thời, VinFast đang mở rộng mạnh mẽ sản lượng xe hai bánh điện, dần trở thành đối thủ đáng chú ý trong phân khúc phổ thông – vốn là thị trường cốt lõi của Honda.

Trong ngắn hạn, VEA tiếp tục được hỗ trợ bởi đà tăng trưởng tích cực từ mảng ô tô, đặc biệt là các liên doanh như Toyota và Ford. Tuy nhiên, về trung và dài hạn, rủi ro chuyển dịch sang xe điện – cả ở mảng ô tô và xe máy – sẽ là yếu tố cần theo dõi chặt chẽ, khi có thể ảnh hưởng đến cấu trúc lợi nhuận truyền thống của doanh nghiệp.

#2

VEA: Lợi nhuận quý 1/2026 tăng trưởng mạnh nhờ đóng góp từ công ty liên kết, triển vọng ổn định theo kỳ vọng

VEA công bố kết quả kinh doanh quý 1/2026 với bức tranh tích cực, phản ánh rõ vai trò trụ cột của các công ty liên kết trong cấu trúc lợi nhuận. Doanh thu thuần đạt khoảng 1,3 nghìn tỷ đồng, tăng 22% so với cùng kỳ, trong khi lợi nhuận sau thuế sau lợi ích cổ đông thiểu số đạt 1,7 nghìn tỷ đồng, tăng trưởng mạnh 38% YoY. Kết quả này lần lượt hoàn thành 28% và 24% kế hoạch năm, phù hợp với kỳ vọng.

Động lực chính đến từ sự cải thiện rõ rệt của lợi nhuận từ các công ty liên kết, tăng 39% YoY. Đồng thời, thu nhập ngoài hoạt động kinh doanh cũng ghi nhận mức tăng 25%, chủ yếu nhờ thu nhập tài chính thuần cải thiện. Qua đó, lợi nhuận trước thuế của VEA tăng trưởng ấn tượng 38% YoY trong quý đầu năm.

Xét theo từng liên doanh, Honda tiếp tục duy trì vai trò đóng góp lớn với mức tăng lợi nhuận 37% YoY, dù doanh số ô tô giảm 8%. Điều này cho thấy sự dịch chuyển cơ cấu sản phẩm sang các dòng xe có biên lợi nhuận cao hơn, đồng thời mảng xe máy vẫn duy trì tăng trưởng nhẹ 3% YoY. Toyota ghi nhận mức tăng trưởng đột biến 157% YoY nhờ doanh số tăng mạnh và tỷ trọng xe hybrid cao hơn trong cơ cấu bán hàng. Trong khi đó, Ford và các liên doanh khác tăng trưởng 8% YoY, với điểm sáng đến từ dòng SUV như Everest và Territory, dù mảng xe bán tải có dấu hiệu chững lại.

Về thị trường, tổng doanh số xe du lịch toàn ngành trong quý 1/2026 tăng mạnh 34% YoY, phản ánh sự phục hồi rõ rệt của nhu cầu tiêu dùng. Tuy nhiên, cạnh tranh trong ngành đang gia tăng, đặc biệt từ nhóm xe điện. Các hãng xe động cơ đốt trong đã chủ động triển khai nhiều chương trình khuyến mãi với mức giảm giá đáng kể nhằm kích cầu và giải phóng hàng tồn kho.

Ở mảng xe máy, tăng trưởng của Honda chỉ đạt 3% YoY, thấp hơn mức tăng chung của toàn thị trường. Điều này phần nào phản ánh áp lực cạnh tranh ngày càng rõ nét trong phân khúc xe phổ thông, nơi các đối thủ đang gia tăng hiện diện.

Nhìn chung, kết quả quý 1 cho thấy nền tảng lợi nhuận của VEA vẫn duy trì ổn định nhờ các liên doanh cốt lõi. Tuy nhiên, diễn biến cạnh tranh trong ngành ô tô và xe máy sẽ là yếu tố cần theo dõi trong các quý tới, đặc biệt trong bối cảnh xu hướng chuyển dịch sang xe điện ngày càng rõ ràng.