VCI: Margin tăng mạnh, vì sao lợi nhuận quý 3 vẫn giảm?
CTCP Chứng khoán Vietcap (VCI) ghi nhận doanh thu hoạt động quý 3/2026 đạt 1.305 tỷ đồng, giảm 9,6% so với cùng kỳ, trong khi lợi nhuận trước thuế giảm 17,8% xuống 427 tỷ đồng. Điểm đáng chú ý là dư nợ và thu nhập cho vay ký quỹ vẫn tăng mạnh, nhưng chưa đủ bù sự suy yếu của tự doanh và môi giới. Vì vậy, câu chuyện của VCI hiện không nằm ở quy mô cho vay tăng bao nhiêu, mà là tăng trưởng đó chuyển hóa thành lợi nhuận tốt đến đâu.
Nguồn thu nổi bật nhất trong quý 3 là cho vay ký quỹ với 472 tỷ đồng, tăng 50,5% so với cùng kỳ và chiếm hơn 36% doanh thu hoạt động. Đây đang trở thành trụ đỡ quan trọng khi hai mảng phụ thuộc nhiều vào diễn biến thị trường suy giảm rõ rệt. Doanh thu môi giới chỉ còn 187 tỷ đồng, giảm gần 50%, trong khi doanh thu từ tài sản tài chính ghi nhận qua lãi/lỗ giảm 56,2% xuống 294 tỷ đồng.
VCI cũng có một điểm sáng khác từ hoạt động ngân hàng đầu tư khi doanh thu quý 3 đạt 131 tỷ đồng, tăng mạnh so với nền thấp cùng kỳ. Tuy nhiên, quy mô đóng góp hiện vẫn nhỏ hơn mảng cho vay và chưa thể thay đổi hoàn toàn bức tranh lợi nhuận.
Điều đáng quan tâm hơn nằm ở chất lượng tăng trưởng của cho vay ký quỹ. Lãi suất cho vay bình quân quý 3 duy trì quanh 11%, nhưng chi phí vay bình quân tăng từ khoảng 6,4% trong quý 2 lên 6,9%. Như vậy, chênh lệch giữa lãi suất cho vay và chi phí vốn đang thu hẹp. Điều này giải thích vì sao dư nợ tăng không đồng nghĩa lợi nhuận sẽ tăng tương ứng.
Diễn biến trên cũng thể hiện ở kết quả 9 tháng. VCI đạt 3.887 tỷ đồng doanh thu hoạt động, tăng 12,5%, nhưng lợi nhuận trước thuế chỉ tăng 1,5% lên 1.101 tỷ đồng. Biên lợi nhuận trước thuế giảm 3,1 điểm phần trăm xuống 28,3%. Nói cách khác, quy mô hoạt động đã mở rộng nhưng khả năng chuyển doanh thu thành lợi nhuận đang kém thuận lợi hơn cùng kỳ.
Đây cũng là điểm khiến quý 4 trở nên quan trọng. Sau 9 tháng, VCI mới hoàn thành khoảng 48% kế hoạch lợi nhuận trước thuế năm. Để đạt mục tiêu 2.300 tỷ đồng, riêng quý 4 doanh nghiệp cần tạo ra khoảng 1.199 tỷ đồng lợi nhuận trước thuế, gần 2,8 lần kết quả quý 3. Đây là mức yêu cầu rất cao nếu môi giới và tự doanh chưa phục hồi đáng kể.
Triển vọng gần của VCI vì vậy phụ thuộc vào hai biến số. Một là thanh khoản và diễn biến thị trường chứng khoán có đủ tích cực để hỗ trợ môi giới, tự doanh và nhu cầu vay ký quỹ hay không. Hai là doanh nghiệp có kiểm soát được chi phí vốn để giữ hiệu quả mảng cho vay khi dư nợ tiếp tục ở mức cao hay không.
Rủi ro lớn nhất hiện tại không phải VCI thiếu tăng trưởng về quy mô, mà là lợi nhuận không tăng tương xứng với quy mô bảng cân đối. Nếu chi phí vốn tiếp tục đi lên trong khi môi giới và tự doanh phục hồi chậm, áp lực lên biên lợi nhuận có thể còn kéo dài.
Nhìn chung, VCI vẫn có nền tảng tăng trưởng từ cho vay ký quỹ và sự cải thiện của ngân hàng đầu tư, nhưng quý 3 cho thấy chỉ tăng dư nợ là chưa đủ. Yếu tố quyết định trong 1–2 quý tới sẽ là khả năng khôi phục các nguồn thu gắn với thị trường và giữ chênh lệch lãi suất cho vay ở mức hợp lý.
Nhà đầu tư muốn xem sâu hơn về triển vọng, rủi ro và định giá của VCI có thể vào trang tiểu sử để nhận báo cáo phân tích chi tiết.
