VSC: Lợi nhuận tăng mạnh, nhưng động lực chính không chỉ nằm ở sản lượng cảng
CTCP Viconship (VSC) đang bước vào giai đoạn tăng trưởng đáng chú ý khi lợi nhuận quý 2/2026 lập mức cao nhất lịch sử. Tuy nhiên, điểm đáng quan tâm không đơn thuần là sản lượng container tăng. Câu chuyện của VSC đang chuyển từ một doanh nghiệp khai thác cảng sang hệ sinh thái cảng biển – logistics – vận tải biển, trong đó hiệu quả vận hành cụm cảng và đóng góp từ Hải An (HAH) mới là hai biến số quan trọng nhất đối với lợi nhuận trong 1–2 năm tới.
Trong 6 tháng đầu năm 2026, doanh thu VSC tăng 16% so với cùng kỳ, được dẫn dắt bởi sản lượng container, đặc biệt tại Nam Hải Đình Vũ với mức tăng 65%. Cảng này hưởng lợi từ việc tiếp nhận thêm các tuyến tàu của HAH. Nhưng điều đáng chú ý hơn nằm ở biên lợi nhuận: riêng quý 2, biên lợi nhuận hoạt động cải thiện khoảng 11 điểm phần trăm nhờ một số thiết bị đã hết khấu hao và hiệu suất khai thác tốt hơn. Đây là tín hiệu tích cực về chất lượng tăng trưởng, bởi lợi nhuận không chỉ tăng nhờ có thêm hàng hóa mà còn nhờ mỗi đơn vị sản lượng tạo ra hiệu quả cao hơn.
Lợi thế của VSC nằm ở cụm cảng Xanh VIP – Nam Hải Đình Vũ – VIMC Đình Vũ nằm gần nhau, cho phép doanh nghiệp điều phối tàu và tối ưu công suất giữa các bến. Thông lượng năm 2026 và 2027 được dự kiến tăng lần lượt 11% và 5%, hưởng lợi từ hoạt động xuất nhập khẩu và dòng vốn sản xuất tại miền Bắc. Tốc độ tăng có thể chậm lại trong năm 2027 khi Nam Hải Đình Vũ tiến gần mức khai thác tối đa, do đó dư địa tăng trưởng tiếp theo sẽ phụ thuộc nhiều hơn vào VIMC Đình Vũ và khả năng duy trì hiệu quả vận hành của toàn cụm cảng.
Tuy nhiên, nếu chỉ nhìn vào mảng cảng thì chưa phản ánh hết lợi nhuận của VSC. Trong 6 tháng đầu năm, phần lãi từ các công ty liên kết đạt 184 tỷ đồng, tương đương tới 48% lợi nhuận trước thuế và chủ yếu đến từ HAH. Đây vừa là động lực, vừa cho thấy lợi nhuận VSC ngày càng gắn với diễn biến của ngành vận tải biển. Nếu giá thuê tàu tiếp tục duy trì ở mức thuận lợi và HAH mở rộng đội tàu hiệu quả, phần lợi nhuận này có thể tiếp tục hỗ trợ đáng kể cho VSC trong năm 2026–2027.
Ở chiều ngược lại, chi phí tài chính vẫn là điểm cần thận trọng. VSC đã tăng mạnh vay nợ để nâng tỷ lệ sở hữu tại HAH, góp vốn vào Hải An Green Shipping Lines và đầu tư tài chính. Dù dư nợ cuối năm 2026 có thể giảm nhờ kế hoạch tăng vốn trong quý 4, chi phí lãi vay vẫn được dự kiến duy trì cao. Bên cạnh đó, khoản lỗ chứng khoán kinh doanh trong 6 tháng đầu năm lên tới 113 tỷ đồng cũng làm giảm chất lượng lợi nhuận. Vì vậy, tăng trưởng lợi nhuận sắp tới sẽ tích cực hơn nếu doanh nghiệp giảm được ảnh hưởng từ các khoản đầu tư tài chính biến động và để hoạt động cảng cùng công ty liên kết trở thành nguồn đóng góp chủ đạo.
Mảng vận tải biển trực tiếp thông qua Hải An Green Shipping Lines là câu chuyện dài hạn hơn. Hai tàu đầu tiên đã có hợp đồng cho thuê định hạn với doanh thu khoảng 1,2 triệu USD mỗi tháng, nhưng mảng này mới dự kiến đóng góp khoảng 3% doanh thu VSC năm 2026 và 9% năm 2027. Bước thay đổi đáng kể hơn có thể đến từ năm 2028, khi hai tàu đóng mới có sức chở 7.100 TEU mỗi tàu được bàn giao. Do đó, trong ngắn hạn chưa nên đặt quá nhiều kỳ vọng lợi nhuận vào đội tàu riêng của VSC.
Hai rủi ro lớn nhất nằm ở cạnh tranh cảng và chu kỳ vận tải biển. Việc các cảng nước sâu tại Lạch Huyện tiếp tục mở rộng có thể kéo hàng hóa khỏi khu vực cảng hiện hữu của VSC, gây áp lực lên sản lượng, giá dịch vụ và hiệu suất khai thác. Đồng thời, nguồn cung tàu container tăng trong giai đoạn 2026–2029 có thể kéo giảm giá cước và giá thuê tàu, từ đó ảnh hưởng đồng thời tới HAH và đội tàu của VSC.
Nhìn tổng thể, điểm tích cực nhất của VSC hiện nay không nằm ở một khoản lợi nhuận bất thường mà ở sự cải thiện thực chất của hiệu quả khai thác cảng, cộng thêm đóng góp lớn từ HAH. Lợi nhuận năm 2026–2027 có cơ sở tiếp tục tăng nếu sản lượng cảng duy trì tích cực và biên lợi nhuận giữ được mặt bằng hiện tại. Ngược lại, chi phí lãi vay cao, biến động đầu tư tài chính và áp lực cạnh tranh tại Hải Phòng là những yếu tố có thể làm câu chuyện tăng trưởng kém thuận lợi hơn kỳ vọng.
Nhà đầu tư muốn xem sâu hơn về triển vọng, rủi ro và định giá của VSC có thể vào trang tiểu sử để nhận báo cáo phân tích chi tiết.
