Điểm đáng chú ý ở VSC lúc này là doanh nghiệp đang mở rộng đồng thời ở nhiều hướng: cảng biển, vận tải, hậu cần và đầu tư tài chính. Sự xuất hiện của VSC trong danh sách cổ đông EIB khiến câu chuyện kết nối giữa cảng biển và ngân hàng có thêm cơ sở để theo dõi.
Theo tôi, tiềm năng lớn nhất nằm ở khả năng các khoản đầu tư này hỗ trợ nhau: cảng có thêm hàng, đội tàu khai thác hiệu quả hơn, còn nguồn vốn được bố trí phù hợp để doanh nghiệp tiếp tục phát triển.
Nhưng với người cầm cổ phiếu, câu hỏi cuối cùng vẫn là: VSC mở rộng như vậy thì mỗi cổ phiếu sẽ được hưởng thêm bao nhiêu lợi nhuận?
Từ cảng biển, VSC đang mở rộng sang cả hành trình vận chuyển
VSC đã nâng sở hữu tại Cảng Nam Hải Đình Vũ lên khoảng 99,99% và hợp nhất cảng từ tháng 7/2024. Đây là Nam Hải Đình Vũ, cần phân biệt với Cảng Nam Đình Vũ thuộc hệ thống Gemadept. Nguồn: Hồ sơ VSC – Tùng ATC.
Bước đi tiếp theo là tăng kết nối với vận tải biển. VSC và Hải An hợp tác thông qua Hải An Green Shipping Lines, trong đó VSC góp trực tiếp 60%, HAH góp 40% vốn. Hai doanh nghiệp đồng thời mở rộng hợp tác đầu tư đội tàu. Nguồn: Thông tin về Hải An và Viconship.
Hiểu đơn giản, cảng là nơi tiếp nhận và xử lý hàng, còn tàu là phương tiện đưa hàng tới. Nếu kết nối tốt hai khâu này, doanh nghiệp có cơ hội chủ động hơn về lịch khai thác, chất lượng dịch vụ và nguồn hàng.
Điều tôi quan tâm là một đồng vốn đầu tư vào tàu có giúp cả đội tàu lẫn cảng hoạt động hiệu quả hơn hay không. Nếu có, lợi ích kết hợp sẽ lớn hơn việc từng đơn vị làm riêng lẻ. Đây là tiềm năng cần được chứng minh bằng sản lượng và dòng tiền thực tế.
Phạm vi mở rộng còn đi xa hơn. Trong kế hoạch đầu tư năm 2026, VSC dự kiến khoảng 2.701 tỷ đồng, bao gồm tìm kiếm cơ hội tại cảng biển, hậu cần, bất động sản và khu công nghiệp; riêng hướng đầu tư cảng nước sâu có quy mô vốn ban đầu dự kiến 1.000 tỷ đồng. Đây là kế hoạch và định hướng tìm kiếm cơ hội, chưa đồng nghĩa toàn bộ dự án đã triển khai. Nguồn: Báo Đầu tư.
Mối liên hệ với EIB đã rõ hơn bằng những con số
Theo danh sách cổ đông Eximbank cập nhật ngày 14/10/2026, VSC sở hữu gần 18,8 triệu cổ phiếu EIB, tương đương khoảng 1,008% vốn.
Trong cùng danh sách, GELEX sở hữu 10% và Chứng khoán VIX sở hữu khoảng 4,83% EIB. Những dữ kiện này khiến mạng lưới đầu tư giữa các doanh nghiệp đáng chú ý hơn, nhưng chưa đủ để kết luận tất cả cùng một chủ sở hữu hoặc cùng thực hiện một chiến lược thống nhất. Nguồn: Vietstock.
Quan hệ VSC–EIB còn có một lớp khác: tín dụng.
Theo thông tin được dẫn từ báo cáo tài chính soát xét bán niên, tại ngày 30/6/2026, VSC có gần 2.856 tỷ đồng dư nợ vay dài hạn tại Eximbank. Các khoản vay phục vụ nhiều mục đích, gồm nhận chuyển nhượng vốn tại Nam Hải Đình Vũ, Harbour City, góp vốn vào Hải An Green Shipping Lines và đầu tư phương tiện, thiết bị. Nguồn: Doanh nhân & Pháp luật, qua Báo Mới.
Như vậy, kết nối hiện hữu đã bao gồm cả quan hệ vay vốn và đầu tư cổ phần. Tuy nhiên, khoản đầu tư khoảng 1% EIB chưa tạo cơ sở để nói VSC kiểm soát ngân hàng hay mặc nhiên được hưởng vốn vay ưu đãi.
Cảng biển và tài chính kết hợp có thể tạo giá trị ở đâu?
Theo góc nhìn của tôi, cơ hội có thể nằm ở ba điểm.
Thứ nhất, nguồn vốn phù hợp với thời gian thu hồi của tài sản. Đầu tư cảng và tàu thường cần số tiền lớn, thu hồi trong nhiều năm. Nếu cơ cấu được vốn dài hạn với chi phí hợp lý, doanh nghiệp sẽ giảm áp lực xoay tiền trong quá trình mở rộng.
Thứ hai, dịch vụ tài chính đi cùng khách hàng xuất nhập khẩu. Một doanh nghiệp sử dụng cảng và vận tải còn có nhu cầu thanh toán quốc tế, ngoại tệ, bảo lãnh và vốn lưu động. Nếu hình thành hợp tác thực chất, đây có thể là điểm bổ trợ giữa doanh nghiệp logistics và ngân hàng.
Thứ ba, khả năng triển khai những dự án lớn hơn. Năng lực vận hành, nguồn hàng và tài trợ vốn có thể hỗ trợ lẫn nhau khi được tổ chức tốt.
Đây là các hướng phát triển có logic kinh doanh. Tôi chưa coi chúng là doanh thu hay lợi nhuận đã chắc chắn có, cũng chưa coi việc mua cổ phiếu EIB là bằng chứng một hệ sinh thái hợp tác đã hoàn thiện.
VSC đã tăng quy mô, nhưng lợi ích cổ đông cần nhìn kỹ
Một vài số liệu bán niên cho thấy rõ vấn đề:
| Chỉ tiêu | 6 tháng 2025 | 6 tháng 2026 |
|---|---|---|
| Doanh thu | 1.489 tỷ đồng | 1.722 tỷ đồng |
| Lợi nhuận gộp | 481 tỷ đồng | 707 tỷ đồng |
| Chi phí lãi vay | 86 tỷ đồng | 265 tỷ đồng |
| Lợi nhuận sau thuế hợp nhất | 260 tỷ đồng | 314 tỷ đồng |
| Lợi nhuận sau thuế thuộc cổ đông mẹ | 197 tỷ đồng | 199 tỷ đồng |
Số làm tròn, theo bảng tổng hợp BCTC bán niên soát xét trong hồ sơ VSC trên Tùng ATC.
Hoạt động tạo ra lợi nhuận gộp đã cải thiện đáng kể. Tuy nhiên, chi phí lãi vay tăng mạnh và lợi nhuận còn được phân chia cho các chủ sở hữu khác tại công ty con. Vì vậy, phần cuối cùng thuộc cổ đông VSC tăng chậm hơn nhiều so với quy mô kinh doanh.
Đây chính là việc doanh nghiệp cần giải quyết trong giai đoạn tới: biến tài sản đã mua và vốn đã bỏ ra thành lợi nhuận thực sự dành cho người nắm cổ phiếu.
Tăng vốn có thể giúp giảm áp lực, nhưng cổ đông phải tính cả tiền góp thêm
Theo phương án được đưa tin ngày 22/10/2026, VSC dự kiến phát hành tổng cộng gần 206 triệu cổ phiếu, gồm cổ tức bằng cổ phiếu 5% và chào bán cho cổ đông hiện hữu theo tỷ lệ 2:1.
Trong gần 1.872 tỷ đồng dự kiến huy động, hơn 1.581 tỷ đồng dành cho tái cấu trúc tài chính và 290 tỷ đồng góp vào Hải An Green Shipping Lines để đóng tàu. Đây vẫn là phương án, cần theo dõi tiến độ và kết quả thực hiện. Nguồn: Thông tin phương án tăng vốn VSC ngày 22/10/2026.
Nếu triển khai thành công, việc trả nợ có thể giúp giảm áp lực tài chính. Nhưng số cổ phiếu cũng tăng lên và cổ đông cần cân nhắc khả năng góp thêm tiền.
Do đó, đánh giá hiệu quả đầu tư phải nhìn vào lợi nhuận trên mỗi cổ phiếu và tổng vốn mình đã bỏ ra, thay vì chỉ nhìn lợi nhuận toàn doanh nghiệp.
Tôi chờ điều gì ở VSC trong 6–12 tháng tới?
Tôi sẽ theo dõi ba việc: cảng và đội tàu tạo thêm bao nhiêu dòng tiền; chi phí lãi vay thay đổi ra sao sau cơ cấu vốn; phần lợi nhuận thuộc cổ đông mẹ có bắt đầu tăng tương xứng hay không.
Với EIB, điều đáng chờ là các hợp tác cụ thể và hiệu quả đo được. Nếu chỉ dừng ở sở hữu cổ phiếu, khoản đầu tư vẫn chịu biến động thị trường và có thể giữ lại nguồn vốn đáng lẽ được sử dụng cho hoạt động khác.
Luận điểm tích cực sẽ yếu đi nếu VSC tiếp tục tăng tài sản, tăng vốn và tăng nợ nhưng lợi nhuận dành cho cổ đông không cải thiện; hoặc nếu cạnh tranh khiến hiệu quả cảng và tàu thấp hơn dự kiến.
Tôi đánh giá VSC có một câu chuyện phát triển đáng theo dõi: mở rộng từ cảng sang vận tải, đồng thời xuất hiện kết nối rõ hơn với tài chính. Giá trị lớn nhất sẽ đến khi các phần này thực sự hỗ trợ nhau và tạo thêm tiền cho cổ đông.
Còn để kết luận cổ phiếu đáng mua ở mức giá nào, phải tính tiếp giá mua, nợ vay, nhu cầu góp vốn và số cổ phiếu sau phát hành. Câu chuyện phát triển hấp dẫn là điểm khởi đầu cho nghiên cứu.
Xem phân tích chi tiết cổ phiếu VSC trên Tùng ATC:
Thông tin phục vụ bài viết được rà soát đến ngày 26/10/2026; bảng tài chính sử dụng kỳ bán niên 2026.