Note 1: Kênh đầu tư nào giữ ngôi vương?
1. Kênh đầu tư nào mới thực sự là “Vua”?
Nếu xét trong dài hạn, ngôi vương tại thị trường Việt Nam từ trước đến nay vẫn là cuộc đua song mã giữa Bất động sản và Vàng. Đây là hai kênh có tỷ suất sinh lời bền vững và cao nhất.
Trong khi đó, Thị trường chứng khoán dù có tiềm năng sinh lời không thua kém nếu chọn đúng mã, nhưng vì mới xuất hiện từ năm 2000 và có biên độ rủi ro rất cao, nên số lượng nhà đầu tư có đủ kiên nhẫn để nắm giữ dài hạn như Vàng hay Đất là rất ít.
2. Nghịch lý tiền gửi tiết kiệm đạt kỷ lục
Xét trong ngắn hạn, số liệu tiền gửi hệ thống ngân hàng hiện đã vượt mốc 17 triệu tỷ đồng – một con số kỷ lục chưa từng có. Tuy nhiên, nếu nhìn vào số tương đối (tốc độ tăng trưởng), thị trường lại đang chứng kiến một nghịch lý: Tốc độ tăng trưởng tiền gửi đang ở mức thấp nhất tính từ năm 2000 đến nay.
Nguyên nhân không phải vì người dân bớt chuộng tiết kiệm, mà đến từ hai yếu tố:
- Thu nhập của người dân và các hộ gia đình đang bị thu hẹp.
- Áp lực từ lạm phát và các chi phí sinh hoạt gia tăng đã bào mòn dòng tiền tích lũy.
3. Áp lực thanh khoản và bài toán của Ngân hàng Trung ương
Tình trạng này không chỉ diễn ra tại Việt Nam mà là xu hướng chung toàn cầu. Khi tốc độ tăng trưởng tín dụng (cầu vốn) nhanh hơn tốc độ tăng trưởng tiền gửi (cung vốn), nền kinh tế sẽ rơi vào trạng thái nghẽn dòng tiền do cung không đủ cầu.
Để giải quyết bài toán này, người điều khiển hệ thống có thể thực hiện theo hai kịch bản:
-
Kịch bản 1: Chính phủ và Ngân hàng Trung ương buộc phải in thêm tiền để bơm thanh khoản vào nền kinh tế, hỗ trợ mục tiêu tăng trưởng.
-
Kịch bản 2: Các động lực tăng trưởng kinh tế hiện tại phải giảm tốc (hoặc bị triệt tiêu bớt) để kéo nhu cầu vốn hạ nhiệt, cân bằng với lượng tiền gửi đầu vào.
4. Vòng quay dòng tiền và biến số địa chính trị
Bên cạnh lượng tiền gửi, lượng tiền trong lưu thông (máu của nền kinh tế) còn phụ thuộc lớn vào vòng quay của dòng tiền (tốc độ giao dịch, luân chuyển).
Hiện tại, xung đột địa chính trị gay gắt tại hai điểm nóng Nga - Ukraine và Trung Đông, kết hợp với chiến tranh thương mại, đã khiến chuỗi cung ứng toàn cầu bị chia cắt, làm chậm lại vòng quay này.
Kết luận: Chỉ khi nào các cuộc xung đột này hạ nhiệt, xu hướng toàn cầu hóa phục hồi, vòng quay dòng tiền mới có thể tăng tốc trở lại để khơi thông điểm nghẽn và đáp ứng đủ nhu cầu vốn cho nền kinh tế. Do đó, “bao giờ chiến tranh kết thúc” chính là biến số vĩ mô quan trọng nhất cần theo dõi lúc này.